ساخت و اعتباريابي مقياس خودپنداره مبتني بر مباني انسان شناسي اسلامي (ديدگاه جوادي آملي)

خودپنداره و ابزارهاي اندازه‌گيري آن در مكاتب روان‌شناسي پايه، عمدتاً مبتني بر مباني انسان‌گرايي تعريف شده‌اند؛ درحالي‌كه در كشور ما براي شناخت مباني اساسي بايد ديدگاه اسلامي ‌را مورد بحث قرار داد. هدف از پژوهش حاضر، ساخت مقياس خودپنداره مبتني بر مباني انسان‌شناسي اسلامي و بررسي ويژگي‌هاي روان‌سنجي آن در دانشجويان بود. مقياس خودپنداره داراي پنجاه گويه است كه اين گويه‌ها با استناد به مؤلفه‌هاي انسان‌شناسي آيت‌الله جوادي آملي و با روش تحليل محتوا استخراج شده‌اند. به‌منظور بررسي خصوصيات روان‌سنجي اين مقياس، تعداد 530 نفر از دانشجويان دانشگاه آزاد اسلامي تهران به‌وسيله نمونه‌گيري تصادفي انتخاب شدند و ايشان با تكميل مقياس خوپنداره، در پژوهش شركت كردند. نتايج تحليل عاملي به‌روش مؤلفه‌هاي اصلي، نشان‌دهنده وجود پنج مؤلفه خودپنداره بود كه به‌ترتيب «خودِ مادي»، «خودِ فطري»، «خودِ اجتماعي»، «خودِ مذهبي» و «خودِ كائناتي» نام‌گذاري شدند. ضرايب همبستگي بين خرده‌مقياس‌هاي پرسش‌نامه، خودپنداره با نمره كلي پرسش‌نامه خودپنداره ساراسون مثبت و در سطح 99 درصد اطمينان معنادار بود. ضريب آلفاي كرونباخ كل مقياس نيز 0.906 محاسبه شد. به‌طور كلي، يافته‌هاي پژوهش حاضر نشان داد كه مقياس خودپنداره از روايي و پايايي مناسبي برخوردار است.