بررسي عوامل موثر بر اقتصاد ثبت نشده در ايران: تكنيك فيلتر كالمن (رويكرد فضا-حالت)

در اين مقاله تلاش شده تا حجم اقتصاد ثبت نشده در ايران در طول دوره ي 1400-1350 با كمك تكنيك فيلتر كالمن برآورد شود. در مدل استفاده شده در اين مقاله، اقتصاد ثبت نشده به عنوان يك متغير غير قابل مشاهده كه به عواملي چون كيفيت نظارت، كنترل فساد، اندازه ي دولت و ساير عوامل وابسته است و بر روي مصرف انرژي و پول در دست مردم اثر مي گذارد در نظر گرفته شده است. نتايج حاصل پس از برآورد حجم اقتصاد ثبت نشده نشان مي دهد كه حجم آن طي سال هاي مورد بررسي يك روند افزايشي داشته و مقدار افزايش آن طي سال هاي اخير با شدت بيشتري بوده است. هم چنين اثر كنترل فساد و كيفيت نظارت بر اندازه ي اقتصاد ثبت نشده منفي و معنادار و اثر اندازه ي دولت بر اقتصاد ثبت نشده مثبت و معنادار است.