پيش بيني كندگامي شناختي بر اساس نظم جويي شناختي هيجاني و توانايي شناختي با متغير واسطه اي بار شناختي

مقدمه: كندگامي شناختي، از اختلال‌هاي جديدي كه به طور جدي در روان شناسي شناختي مورد توجه قرار گرفته است و مي تواند تحت تاثير عوامل مختلفي باشد. از اين رو، هدف اين پژوهش تدوين مدل ساختاري تبيين كندگامي شناختي بر اساس نظم جويي شناختي هيجاني و توانايي شناختي با متغير واسطه‌اي بار شناختي در كودكان بود. روش پژوهش همبستگي و از نوع مدل يابي معادلات ساختاري بود. بدين منظور از بين جامعه آماري دانش آموزان ابتدايي شهر تبريز در سال تحصيلي 401 1400 تعداد 200 دانش آموز به شيوه غربالگري و با استفاده از مقياس كندگامي شناختي پني و همكاران(2009) به عنوان گروه نمونه انتخاب شدند. سپس آزمون نظم جويي شناختي هيجاني گارنفسكي وهمكاران (2001)، توانايي هاي شناختي نجاتي (1392) و مقياس بار شناختي كلپش و همكاران (2017) روي افراد نمونه اجرا شد. در نهايت داده‌ها با استفاده از تحليل معادلات ساختاري و نرم افزار SPSS 22 و SMART PLS و آزمون سوبل تحليل شدند. نتايج نشان داد مدل مفهومي تدوين شده با داده‌ها برازش مناسبي داشت. نتايج روابط ساختاري مدل نشان داد كه نظم جويي شناختي هيجاني و توانايي شناختي بر كندگامي شناختي اثر مستقيم و معناداري دارند(0.01˂p). همچنين، توانايي شناختي بر بارشناختي اثر مستقيم و معناداري داشت(0.01˂p) ولي نظم جويي شناختي هيجاني بر بارشناختي اثر مستقيم و معناداري نداشت (0.15˂p). نتايج روابط غيرمستقيم نشان داد كه نظم جويي شناختي هيجاني و توانايي شناختي با متغير واسطه اي بارشناختي بر كندگامي شناختي اثر معناداري دارد (0.01˂p). براساس نتايج نظم جويي شناختي هيجاني و توانايي شناختي بر بار شناختي و كندگامي شناختي موثر هستند. از اين رو، تدوين برنامه هايي جهت آموزش و افزايش نظم جويي شناختي هيجاني و توانايي شناختي و كاهش بار شناختي در افراد مبتلا به كندگامي شناختي، مي توان انتظار بهبود كندگامي شناختي را در آنان داشت.