ترسيم نقشۀ دانشي شبكۀ همكاري‌هاي علمي بين‌المللي و داخلي برنامه‌ريزي مسكن در قرن 21

مقدمه: بسياري از پژوهش‌هاي معتبر علمي جهان كه در حوزه برنامه‌ريزي‌هاي تأمين مسكن صورت گرفته‌اند، بيانگر اين موضوع‌اند كه تأمين مسكن و سياست‌هاي مربوط بدان در كشورهاي درحال‌توسعه، به‌ويژه براي گروه‌هاي كم‌درآمد شهري، به يكي از مهمترين چالش‌هاي شهري بدل شده و تبعات متعدد اقتصادي، اجتماعي و سياسي منفي خود را نيز در پي داشته است. رشد فزاينده پژوهش‌ها و مقاله‌هاي منتشر شده در اين زمينه، بررسي جامع و نظام‌مند مطالعات اين حوزه را ضروري مي‌نمايد.داده و روش: در اين راستا هدف اين مقاله به تصوير كشاندن وضعيت حاكم بر مطالعه حوزۀ برنامه‌ريزي‌ و سياست‌گذاري مسكن‌ از طريق توصيف و تحليل تطبيقي مقاله‌هاي انگليسي منتشر شده در بازه‌ي زماني سال 2000 تا 2022 در اين حوزه شامل نويسندگان جهاني و ايران بوده كه انطباق مطالعات جهاني و ايران را به تصوير مي‌كشاند. براي اين منظور، ابتدا كليد‌ واژه‌هاي پر كاربرد مرتبط با برنامه‌ريزي مسكن در پايگاه‌هاي اطلاعاتي Web of Science و Science Direct جستجو و به‌عنوان داده‌هاي پژوهش بازيابي شدند. تجزيه و تحليل اين مقاله‌ها، با استفاده از روش‌هاي علم‌سنجي و همچنين، شاخص‌هاي خرد و كلان تحليل شبكه‌هاي اجتماعي و با به‌كارگيري نرم‌افزار VOSviewer صورت گرفت.يافته‌ها: در اين پژوهش، ضمن معرفي نويسندگان و دانشگاه‌هايي كه از درجه‌ي مركزيت نسبتا بالايي برخوردار بودند، مشخص گرديد كه بيشترين تاكيد اين مقاله‌ها روي مضاميني مانند Poverty, Facility, Price, Income, Market, Housing Affordability, Quantity and Quality بوده است. در ايران نيز پژوهشگران علاوه بر اين 10 حوزه، در زمينه‌هاي ديگري همچون تاب‌آوري كالبدي، تاب‌آوري طبيعي، سياست‌گذاري مسكن و... نيز فعاليت گسترده داشته‌اند.نتيجه‌گيري: يافته‌هاي اين پژوهش علاوه بر كمك به درك بهتر ادبيات تخصصي برنامه‌ريزي مسكن، به شناسايي شكاف‌هاي پژوهش موجود مطالعات ايران و جهان در اين حوزه كمك مي‌نمايد و همچنين مي‌تواند راهگشاي مسيرهاي آتي مطالعاتي و تحقيقاتي پژوهشگران اين حوزه باشد.