بررسي احكام شرعي سرقت و شرب خمر در اشعار سنايي و سعدي و تفاوتها و شباهتهاي آنها

زمينه و هدف: سنايي و سعدي در اشعار خود بارها از مسائل شرعي و فقهي سخن گفته اند و بخشي از رويكردهاي خود را در زمينه هاي گوناگون با تكيه بر اين مسائل و ابعاد وسيع معنايي آن، تبيين نموده اند. بر اين پايه، در پژوهش پيشرو، هدف آن است كه به دو مقولۀ شرعي سرقت و شرب خمر و احكام مربوط به آن، در شعر اين شاعران بپردازد و در نهايت، فقه اسلام را از دريچه اي جديد و با نگرشي شاعرانه، مورد بررسي قرار دهد. سؤال اصلي تحقيق اين است كه سنايي و سعدي با كاربست اصطلاحات فقهي مذكور چه مفاهيمي را تشريح كرده و در اختيار مخاطبان قرار داده اند؟ روشها: اين پژوهش با استناد به منابع كتابخانه اي و روش توصيفي- تحليلي انجام شده است. يافته ها: كلام سنايي و سعدي، مملو از اشارات مستقيم و غيرمستقيم به حدود شرعي است و آنان براي بيان مافي الضمير خود، از هر ابرازي، از جمله اصطلاحات شرعي بهره برده اند. در نتيجه، همۀ نمونه هاي بكار رفته در اشعار آنها كه حاوي مفاهيم مربوط به سرقت و شرب خمر است، داراي كاركرد فقهي نيست و جنبه اي چندوجهي دارد. نتيجه گيري: شاعران مذكور، سعي كرده اند با بهره گيري از ظرفيتهاي مفاهيم و اصطلاحات مربوط به حدود شرعي، پيامهاي عرفاني و اخلاقي خود را در اختيار مخاطبانشان قرار دهند و از اينروي، اشعار آنها در بيشتر موارد، نه از دريچۀ فقاهت، بلكه از دريچۀ اديبانه و عارفانه، قابل تحليل و بررسي است.