بررسي ساختار اجرايي و ريخت‌شناسي نقوش حيواني رنگين‌نگاره‌هاي استان لرستان (مطالعۀ موردي: نگاره‌هاي رنگي كوهدشت و پلدختر)

بيان مسئله: سنگ‌نگاره يكي از رايج‌ترين شيوه‌هاي بيان و انتقال پيام در جوامع بوده كه در پهنه سنگ‌هاي صخره‌اي بازتاب يافته است.  در اين ميان استان لرستان و كوه‌هاي زاگرس، از مناطق ويژه‌‌اي است كه اين نوع رنگين‌نگاره‌ها در آن يافت شده است. در اين پژوهش، به بررسي ساختار اجرايي و ريخت‌شناسي نقوش حيواني رنگين‌نگاره‌هاي استان لرستان در دو شهرستان كوهدشت و پلدختر پرداخته شده است. اكنون سؤال اين است، ساختار اجرايي، طراحي، ويژگي‌هاي بصري و موضوع نقوش حيواني رنگين‌نگاره‌هاي استان لرستان چگونه است؟هدف:  بررسي ويژگي‌هاي بصري، ادراك موضوعي و صحنه‌هاي روايي نقوش حيواني رنگين‌نگاره‌هاي استان لرستان هدف اين پژوهش است.روش پژوهش: اين پژوهش به‌شيوه توصيفي-تحليلي و تطبيقي است و مبتني ‌بر گردآوري اطلاعات به‌شيوه ميداني، آزمايشگاهي و كتابخانه‌اي است.يافته‌ها: در ‌مجموع شصت‌و‌سه نقشمايه حيواني (اسب، بزكوهي، شتر، گوزن و سگ) شناسايي شد. سبك ترسيم نقش‌ها عمدتاً به‌صورت واقع‌گرايانه و بدون بسترسازي است و در برخي موارد (نقشمايه بز و سگ) سبك انتزاعي به‌كار برده شده است. نقوش فاقد حجم‌پردازي بوده و عمق‌نمايي و عدم‌رعايت تناسبات در برخي از نقوش قابل ‌مشاهده است. نقوش با رنگ‌هاي قرمز، سياه و نارنجي بر سطح سنگ، بدون سايه‌روشن ترسيم شده است. برمبناي مطالعات آزمايشگاهي رنگ استفاده شده در اين سنگ‌نگاره‌ها، تركيبي از اكسيدآهن II و III است. بررسي تطبيقي نشان داد نقوش از لحاظ ساختار مورد نظر شبيه سنگ‌نگاره‌هاي فلات ايران (زاگرس) است. در نهايت با بررسي نقوش حيواني در استان لرستان مي‌توان به اهميت اين جانوران در زندگي مردم ساكن اين ديار و شناختي كلي از جريان زندگي ايشان نيز دست يافت.