ارائه روشي براي ارزيابي طرح‌هاي جامع شهري از دريچه ابعاد توسعه مبتني بر حمل‌ونقل همگاني (مطالعه موردي: طرح جامع شهر نيشابور)

در سال‌هاي اخير، از رويكرد «توسعه مبتني بر حمل‌ونقل همگاني» براي بازنگري در اصول سنتي طرح‌هاي جامع شهري استفاده شده است. اين مقاله سعي دارد دستورالعمل ارزيابي طرح‌هاي توسعه شهري را مطابق با اصول اين رويكرد ارائه دهد. اين ارزيابي در قالب اصول تراكم، تنوع، طراحي، دسترسي به مقاصد و فاصله تا حمل‌ونقل همگاني به عنوان بعدهاي اساسي رويكرد و بررسي روابط اين معيارها با يكديگر انجام شده شده است. فرآيند ارزيابي، با استفاده از سيستم منطقه‌بندي پويا، در فواصل قابل پياده‌روي انجام شده تا بدين ترتيب تصوير واقع‌گرايانه‌ از وضعيت شهر در رابطه با هر اصل ارائه دهد. با استفاده از اين روش، نقاط ضعف و قوت طرح‌هاي جامع، با جزئيات بيشتر و نمايش گرافيكي، مشخص خواهد شد. در نهايت، خروجي‌هاي ارزيابي، در قالب نمودارهاي آماري و نقشه‌هاي پراكندگي جغرافيايي، براي بهبود طرح‌هاي جامع در فرآيند بازنگري اين طرح‌ها مفيد خواهد بود. نتايج ارزيابي طرح جامع شهر نيشابور نشان مي‌دهد كه توسعه اين شهر در ابعاد تراكم، تنوع و فاصله تا حمل‌ونقل همگاني، خلاف جهت توسعه مبتني بر حمل‌ونقل همگاني است. بنابراين، توصيه مي‌شود در بازنگري طرح جامع شهر در حوزه برنامه‌ريزي يكپارچه كاربري زمين و حمل‌ونقل به ملاحظات مربوط به توسعه مبتني بر حمل‌ونقل همگاني توجه ويژه شود.