اثر سياست صنعتي بر مشاركت در زنجيره‌هاي ارزش جهاني: سياست‌هاي علم، فناوري و نوآوري در توليد محصولات

با ظهور زنجيره‌هاي ارزش جهاني و مشاركت كشورها در اين زنجيره‌ها، مباحث جديد سياست صنعتي شكل گرفت. يكي از ابزارهاي اصلي سياست صنعتي كه منجر به حضور و مشاركت در زنجيره‌هاي ارزش جهاني مي‌شود، اتخاذ سياست‌هاي علم، ‌فناوري و نوآوري است. براساس مطالعات صورت گرفته شاخص‌هاي پيچيدگي محصولات، جذب فناوري و تحقيق و توسعه از مهم‌ترين شاخص‌هاي مرتبط با اين سياست مي‌باشد. بررسي اتخاذ اين سياست بر مشاركت در زنجيره‌هاي ارزش جهاني در چارچوب مدل گشتاورهاي تعميم‌يافته از اهداف اصلي اين مقاله است. براي برآورد مدل از داده‌هاي تابلويي براي سال‌هاي 2020-2008 نمونه‌اي از 161 كشور به روش گشتاورهاي تعميم‌يافته استفاده شده است. نتايج نشان مي‌دهد كه اخذ سياست‌هاي علم، فناوري و نوآوري در چارچوب سياست‌هاي صنعتي باعث افزايش مشاركت كشورها در زنجيره‌هاي ارزش جهاني مي‌شود. لذا براساس نتايج تحقيق لازم است كشورها، ضمن در اولويت قرار دادن برنامه‌هاي توسعه‌اي خود جهت افزايش مشاركت و تثبيت در زنجيره‌هاي ارزش جهاني، از طريق انسجام‌بخشي سياست علم، فناوري و نوآوري به‌عنوان يكي از ابزارهاي سياست‌ صنعتي به ارتقاي فعاليت‌هاي تحقيق و توسعه، جذب فناوري، پيچيدگي و توسعه محصول (تنوع در محصول و ارتقاي كيفيت) توجه ويژه نموده و اخذ سياست‌هاي تشويقي همچون سرمايه‌گذاري در تحقيق و توسعه، تخصيص منابع و ايجاد ساز و كارهايي براي توسعه جذب فناوري را در دستور كار برنامه‌هاي خود قرار دهند.