رهيافت انتقادي از منظر رويكرد جهان سوم به حقوق بين‌الملل: سرآغاز عصري نوين؟

ديالكتيك شمال و جنوب در سال هاي اخير بيش از پيش در همه حوزه ها نمود پيدا كرده است. بسان ساير حوزه هاي علم، حقوق بين الملل نيز از اين قاعده مستثني نبوده است. در مطالعات حقوق بين الملل در سال هاي اخير بخصوص در مباحث فلسفي، سير تحول تاريخي در خصوص منشا پيدايش و مبناي تعهدات آن، دانشمنداني ظهور كرده اند كه به طريقي سعي در توسعه نگرش شرقي به حقوق بين الملل داشته و از اين نظر كه سرمنشا اين تفكرات معمولاً كشورهاي كمتر توسعه يافته و استعماري بودند، نام آن را «رويكرد جهان سوم به حقوق بين الملل» ناميده‌اند. اين رويكرد كه ريشه در جنبش مطالعات انتقادي به حقوق بين الملل دارد با در نظر گرفتن بينش آسيايي و نيز سير تاريخي تحول تمدن هاي آن، كوشش مي كند تا با جهت گيري نسبت به پديده منحوس استعمار در كشورهاي توسعه نيافته يا كمتر توسعه يافته، سرمنشا حقوق بين‌الملل را از مركزيت اروپا خارج كند و از اين دريچه به گفتماني انتقادي در مورد مباحث موجود حقوق بين‌الملل و حقوق بشر بپردازد. اتخاذ چنين رويكردهايي منجر به ايجاد دوگانگي در نظريات انديشمندان حقوقي مي‌شود. با اين وجود، همين امر مي‌تواند موجب افزايش گفتمان حقوقي ميان ملل مختلف و در نتيجه اعتلاي حقوق بين‌الملل و ارتقاي وجه جهانشمولي آن گردد. هدف مقاله اين است كه ضمن بررسي نگرش‌هاي مختلف اين رويكرد، به تحليل و واكاوي آن بپردازد.