• شماره ركورد
    1386033
  • عنوان مقاله

    بررسي و نقد آرا و استدلال‌هاي پژوهشگران عرب و ايراني پيرامون نام خليج‌ فارس

  • پديد آورندگان

    كچويي ، عليرضا دانشگاه تهران - دانشكدۀ ادبيات و علوم‌انساني - گروه تاريخ , قزويني حائري ، ياسر دانشگاه تهران - دانشكدۀ ادبيات و علوم‌انساني - گروه تاريخ

  • از صفحه
    253
  • تا صفحه
    281
  • كليدواژه
    خليج‌ فارس , خليج عربي , تاريخ , متون جغرافيايي اسلامي , دورۀ اسلامي
  • چكيده فارسي
    براساس نقشه‌هاي تاريخي و معاصر و متون تاريخي و جغرافياييِ يوناني، لاتين، عربي و فارسي، نام «فارس» در طول تاريخ به درياي جنوب ايران اطلاق شده است؛ بااين‌حال، در اوايل دهۀ شصت قرن بيستم ميلادي نام «عربي» ازسوي سياست‌مداران عرب جايگزين نام «فارس» شد. در پي اين اقدام، مورخان عرب به‌منظور اصيل جلوه‌دادن و مستندساختن اين نام، شواهد و استدلال‌هاي تاريخي، جغرافيايي، زباني و قومي ارائه دادند. در برابر اين جريان، مورخان ايراني شواهد تاريخي بي‌شماري از اطلاق نام فارس به اين دريا را در منابع يوناني، لاتين، فارسي، اروپايي و به‌ويژه عربي فهرست‌ كردند. نظر به استفاده از مراجع و گزاره‌هاي تاريخي در اين تحقيقات، در پژوهش حاضر كوشش مي‌شود ضمن بررسي و طبقه‌بندي استدلال‌هاي مورخان ايراني و عرب پيرامون نام اصيل و درست اين دريا، آرا و استدلال‌هاي ايشان از گذر قياس با گزاره‌هاي تاريخي اعتبارسنجي شود. يافته‌هاي پژوهش حاضر نشان مي‌دهد غرض پژوهشگران ايراني و عرب از رجوع به منابع تاريخي، نه شناسايي و بررسي نام‌ (هاي) اين دريا در طول تاريخ، بلكه اثباتِ صحت و اصالت نام مدنظر خود و نشان‌دادن نادرستي نام مدنظر طرف ديگر بوده است؛ ازاين‌رو، در صورت مشاهدۀ شواهد و گزاره‌هاي تاريخيِ متضاد با ادعاهاي خود به تحريف، بهانه‌تراشي و ناديده‌گرفتن آن روي آورده و تحقيقاتشان جنبۀ ايدئولوژيك پيدا كرده است.
  • عنوان نشريه
    تاريخ نگري و تاريخ نگاري
  • عنوان نشريه
    تاريخ نگري و تاريخ نگاري