تبيين نقش استادان حوزه علوم پزشكي در ارتقاي سواد سلامت مردم: يك مطالعه كيفي

به‌منظور ارتقاء سطح سواد سلامت جامعه، ضروري است كه در مسير توانمندسازي مردم در شناخت و كنترل عوامل مؤثر بر سلامت، گام برداشته شود. استادان دانشگاه‌ها، به‌عنوان ترويج‌كنندگان دانش سلامت، آموزش‌دهنده‌ي مهارت‌هاي بهداشتي و حاميان سبك زندگي و رفتارهاي سالم شناخته مي‌شوند. اين مطالعه، با هدف تبيين نقش استادان حوزه‌ي علوم پزشكي در ارتقاء سواد سلامت مردم انجام شده است. اين پژوهش، از نوع تحليل محتواي قراردادي است. براي نمونه‌گيري، از روش مبتني بر هدف، با حداكثر تنوع استفاده شد. بيست نفر از استادان دانشگاه‌هاي علوم پزشكي و جهاد دانشگاهي و وزارت بهداشت، با استفاده از روش نمونه‌گيري هدفمند تا رسيدن به اشباع اطلاعات انتخاب شدند. داده‌ها از طريق مصاحبه‌هاي نيمه‌ساختاريافته جمع‌آوري و هم‌زمان با جمع‌آوري داده‌ها، تجزيه و تحليل اطلاعات انجام شد. بيست شركت‌كننده (نُه زن و يازده مرد) با ميانگين سني 50.3 و ميانگين سابقه‌ي كاري 23.45 سال در اين مطالعه شركت كردند. پس از تحليـل داده‌هـا، 947 كد اوليه استخراج و پس از آن، داده‌ها در پنج طبقه‌ي اصلي و پانزده زيرطبقه دسته‌بندي شد. زيرساخت‌سازي، توليد محتوا، الگوي نقش، خودتوانمندسازي و فرهنگ‌سازي، طبقات اصلي پژوهش بودند. استادان دانشگاه مي‌توانند با تركيب مناسب و بديع عناصر مختلف موجود در نظام آموزشي، دانشجويان و آحاد جامعه را به‌سوي اهداف متعالي سوق دهند يا آنان را از نيل به چنين اهدافي محروم سازند؛ اما به دلايلي، ازجمله تعداد كم استادان نسبت به تعداد دانشجويان، حجم فراوان وظايف اعضاي هيئت علمي، كمبود امكانات و مشغله‌هاي روزافزون زندگي اعضاي هيئت علمي، عملكرد و نقش آنان را در اين زمينه تحت تأثير قرار داده است. براي دستيابي به هدف مددگيري از استاد در ارتقاء سطح سواد سلامت جامعه، بايد لزوم رفع اين محدوديت‌ها را به مسئولان خاطرنشان ساخت