ارزيابي آسيب‌ پذيري خشكسالي با استفاده از ابزار هوشمند چند معياره و كاربرد داده‌هاي ماهواره‌اي

تأثير خشك‌ سالي به‌ عنوان يك پديده پيچيده بر اقتصاد و محيط‌ زيست مي‌تواند مخرب باشد. شناخت مناطق مستعد خشك‌سالي براي برنامه‌ريزي و اتخاذ اقدامات كاهشي ضروري است. اين مطالعه بر معرفي يك روش چند مقياسي مبتني بر مجموعه داده‌هاي ماهواره‌اي براي ارزيابي آسيب‌پذيري خشك‌سالي در مناطق بدون داده متمركز شده است. بدين منظور دو مرحله در نظر گرفته شد و پايش خشك‌سالي براي شمال غرب ايران به‌عنوان منطقه مورد مطالعه انجام شد. در مرحله اول، مناطق آسيب‌پذير با استفاده از تكنيك‌هاي مبتني بر كرنل چند معياره شناسايي شدند كه 17 پارامتر ژئومحيطي استخراج شده از داده‌هاي زميني و مجموعه داده‌هاي ماهواره‌اي را براي توسعه نقشه آسيب‌پذيري خشك‌سالي ادغام كرد. مدل‌هاي در نظر گرفته شده با معيارهاي مختلف ارزيابي شدند و با انجام تحليل حساسيت، مهم‌ترين متغيرها تعيين شدند. نتايج نشان داد كه بخش‌هاي جنوبي و مركزي منطقه منتخب بيشتر مستعد خشك‌سالي‌هاي شديد هستند. از بين متغيرهاي مورد استفاده، رطوبت خاك، بارش، رطوبت و وضعيت پوشش گياهي مؤثرترين پارامترها بودند. در مرحله دوم، با توجه به محدوديت‌ داده‌هاي زميني، مناطق مستعد خشك‌سالي تنها با استفاده از متغيرهاي بارش، وضعيت پوشش گياهي و دماي سطح زمين استخراج شده از ماهواره‌ها شناسايي شدند. بدين منظور، يك روش چند مقياسي جديد مبتني بر تبديل موجك (WT)، تجزيه مد متغير (VMD) و روش‌ مبتني بر كرنل توسعه داده شد. نتايج به‌دست‌آمده نشان‌دهنده كارايي مناسب روش چند مقياسي پيشنهادي در شناسايي مناطق مستعد خشك‌سالي با شدت‌هاي مختلف مي‌باشد.