تحليل شاخصه‌‌هاي تمدن اسلامي با محوريت ديدگاه علامه طباطبايي (ره)

از دغدغه‌‌هاي مهم مسلمانان، هويت فرهنگ و تمدن اسلامي است. تمدن اسلامي و شاخصه‌‌هاي آن، در صورت توجه و عدم غفلت، موجب تحولات عميق در جامعه‌‌ي بشريت شده، و نيز با توجه به اندوخته‌‌هاي مادي و معنوي، موجبات نيل انسان به كمال مطلوب بشريت را فراهم مي‌‌آورد. شاخصه‌‌هاي هر تمدن متناسب با مباني مربوط به آن، متفاوت است. تمدن اسلامي، با تكيه به آيات قرآن شاخصه‌‌هاي اهمي در اين زمينه ارائه داده است. نوشته‌‌ي حاضر درصدد پاسخگويي به اين پرسش است كه، علامه طباطبايي ويژگي‌هاي خاص تمدن اسلامي به‌‌وجودآمده در طول هزار و پانصد سال را چه مي‌‌داند؟ ايشان با توجه به رويكرد اجتماعي كه در تفسير الميزان في تفسير القرآن داشته‌‌اند، بيشتر آيات قرآن را با ديد جمعي تفسير نموده و شاخصه‌‌هاي بارز تمدن اسلامي را مورد اشاره قرار داده‌اند‌‌‌‌. گردآوري اطلاعات در اين مقاله به روش كتابخانه‌‌اي و پردازش آن‌‌ها به روش توصيفي-تحليلي است. ايشان شاخص‌‌هاي مرتبط عقل و وحي، اجراي عدالت، علم و دانش‌‌اندوزي، داشتن جهان‌بيني پويا، مبارزه با سنت‌‌هاي غلط اجتماعي، وحدت اجتماعي و محوريت اخلاق را ازجمله شاخصه‌‌هاي مؤثر در شكل‌‌گيري، رشد و ترقي تمدن اسلامي بيان كرده‌‌اند؛ كه هر يك از اين موارد با استنادات قرآني قابل تطبيق است.