جايگاه سواد رسانه اي در كتاب هاي درسي دورۀ متوسطۀ اول

پژوهش حاضر با هدف بررسي جايگاه سواد رسانه اي در كتاب هاي درسي دورۀ متوسطۀ اول انجام شد. رويكرد پژوهش، كمّي و روش پژوهش، تحليل محتوا بود. جامعۀ پژوهش، همۀ كتاب هاي درسي دورۀ متوسطۀ اول در سال تحصيلي 1402-1401 بود كه از ميان آنها 15 كتاب شامل كتاب هاي تفكر و سبك زندگي، مطالعات اجتماعي، آمادگي دفاعي، پيام هاي آسمان، فارسي و كار و فناوري پايه هاي هفتم، هشتم و نهم به دليل تناسب با موضوع به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوري اطلاعات چك ليست محقق ساخته شامل 5 مؤلفه و29 زيرمؤلفۀ سواد رسانه اي بود. براي بررسي روايي، چك ليست تهيه شده به تأييد پنج نفر از صاحب نظران رسيد و براي تعيين پايايي از روش توافق ارزيابان استفاده شد. تجزيه وتحليل داده ها با روش آنتروپي شانون و آمار توصيفي انجام شد. نتايج به دست آمده نشان داد در كتب درسي پايۀ هشتم بيش از ديگر پايه ها به مؤلفه هاي سواد رسانه اي توجه شده است. همچنين از ميان ابعاد سواد رسانه اي، بعد نظري سواد رسانه اي داراي بيشترين فراواني (41 درصد) و رژيم مصرف رسانه اي داراي كمترين فراواني (1/5 درصد) بود و بر اساس نتايج حاصل از آنتروپي شانون، زيرمؤلفۀ آسيب هاي رسانه، بيشترين ضريب اهميت را در كتاب هاي دورۀ اول متوسطه داشت. نتايج پژوهش حاكي از توجه نامتوازن به ابعاد سواد رسانه اي در كتب دورۀ متوسطۀ اول است؛ از اين رو چگونگي توزيع مؤلفه هاي سواد رسانه اي در اين دوره نيازمند بازنگري مي باشد.