مروري بر كاربردهاي پزشكي سيانوباكتري‌ها

مقدمه: متابوليت‌هاي ثانويه حاصل از سيانوباكتري‌ها، كاربردهاي بيوتكنولوژي فراواني در زمينه‌ي پزشكي دارند. با اين حال بر خلاف ساير منابع ميكروبي توليد‌كننده‌ي محصولات طبيعي، سيانوباكتري‌ها در طول تاريخ كمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند. به همين دليل هدف از اين مقاله‌ي مروري اين بود كه با بررسي دستاوردهاي اخير در زمينه‌ي پزشكي و درماني سيانوباكتري‌ها، پتانسيل دارويي اين موجودات ارزشمند را بيشتر شناخت.روش‌ها: در مقاله‌ي حاضر، مقالات مرتبط منتشر شده در سال‌هاي 2020-2023 در بانك‌هاي اطلاعاتي Springer، Science Direct،  Scopusو John Wiley جهت به دست آوردن آخرين يافته‌ها در زمينه‌ي كاربردهاي پزشكي سيانوباكتري‌ها مورد بررسي قرار گرفتند. در اين مقاله مروري با جستجو در سايت MeSH، كلمات كليدي مناسب انتخاب گرديد و بر اساس آن‌ها، 66 مقاله جديد مروري و تحقيقاتي، جمع‌آوري گرديد.يافته‌ها: بسياري از مولكول‌هاي فعال زيستي مشتق شده از سيانوباكتري‌ها، طيف وسيعي از فعاليت‌هاي ضد ميكروبي، ضد باكتريايي، ضد ويروسي، ضد التهابي، ضد تومور، ضد مالاريا، سركوب‌كننده‌ي سيستم ايمني و ضد (Human immunodeficiency virus) HIV و همچنين مهار پروتئاز را نشان مي‌دهند. در واقع سيانوباكتري‌ها به عنوان يك منبع ميكروبي براي توليد داروهاي جديد، بسيار با ارزش هستند و فقط به مواد معدني اوليه براي رشد نياز دارند.نتيجه‌گيري: امروزه مي‌توان با بهره‌برداري از تكنيك‌هاي مدرن و استخراج‌هاي مبتني بر امواج مايكروويو، امكان جداسازي سريع مواد شيميايي زيست‌فعال از سيانوباكتري‌ها را فراهم آورد. اين روش‌ها، مي‌توانند نقش مهمي در توسعه‌ي درمان‌هاي جديد و همچنين بهره‌برداري بيشتر از سيانوباكتري‌ها در پيشرفت‌هاي فناوري سبز در آينده فراهم آورد.