بررسي تطبيقي داستان شاه سياه‌‌ پوش از هفت ‌‌پيكر نظامي و داستان آدم (ع)

قصّه‌‌هاي مقدّس به صورت ناخودآگاه بر نحوۀ داستان‌‌ پردازي انسان تأثير مي‌‌گذارند. از جملۀ اين قصّه‌‌ها، قصّۀ حضرت آدم (ع) است كه در اديان ابراهيمي و به‌‌ويژه اسلام به تفصيل بيان شده است. اين قصّه بر ذهن نظامي تأثير داشته است؛ به گونه‌‌اي كه داستان شاه سياه‌‌پوش از منظومۀ هفت‌‌پيكر را تحت تأثير آن سروده است. در اين پژوهش بر آن شديم كه با روش توصيفي- تحليلي به بررسي و تطبيق بن‌‌مايه‌‌هاي مشترك و شخصيت‌‌هاي مشابه دو داستان شاه سياه‌‌پوش در هفت‌‌پيكر نظامي و داستان آدم (ع) در روايات ديني و ادبي بپردازيم. بعد از بررسي اين دو روايت بدين نتايج دست يافتيم: بن‌‌مايه‌‌هاي مشترك دو داستان عبارتند از: 1- مكان مشابه 2- لذت يا گناه 3- درخت 4- سرنوشت. شخصيت‌‌هاي مشابه نيز از اين جمله‌‌اند: 1- خداوند و تركتاز: آن دو قهرمان را بدون سابقۀ آشنايي به خود نزديك كرده‌‌اند. 2- قصّاب و عزرائيل: اين دو كساني هستند كه رشتۀ پيوند قهرمان را با دنياي مادي بريده‌‌اند و او را براي مدّتي با دنيايي سراسر لذّت آشنا كرده‌‌اند. 3- شاه و آدم: اين دو هشت ويژگي مشترك دارند: دور افتادن از سرزمين خود، پيروي از هواي نفس، عروج و... .