منطق جهاد ابتدايي در چهارچوب نظريه اعتباريات علامه طباطبايي

با توجه به جايگاه كليدي جنگ و صلح در روابط بين الملل و شريعت اسلامي، ارائه تقريري روزآمد از جهاد مي‌تواند زمينه را براي فهم آن در روابط بين‌الملل فراهم كرده و مباحثه بين‌رشته‌اي را گسترش دهد. لازمه اين موضوع بررسي امكان ارائه يك خوانش عقلايي از جهاد ابتدايي است. ازاين‌رو به بررسي اين پرسش مي‌پردازيم: منطق جهاد ابتدايي از منظر واقع‌گرايي اسلامي چگونه قابل تبيين است؟ براي اين منظور از نظريه اعتباريات علامه طباطبايي كمك گرفته شده است. بر پايه اين نظريه، اعتبار «رياست» و «استخدام» دو عنوان از اعتبارات عقلايي بوده و از لوازم اين دو اعتبار، آن است كه هر اقتداري، امور متعارض با هويت وجودي خود را در دايره قدرت خويش نفي مي‌كند. بر اين اساس اقتدار اسلامي، در دايره قدرت خويش، بقاي امور متعارض با هويت توحيدي خود، يعني شرك و كفر را نفي مي‌كند. براي اين مهم بر اساس بررسي مراحل تولد، تثبيت و توسعه قدرت سياسي نوپديد، تبييني عقلايي از منطق جهاد ابتدايي و دفاعي ارائه مي‌دهيم. دستاورد نوشتار حاضر دلالت بر آن دارد كه بر اساس نظريه اعتباريات علامه (استخدام و رياست)، جهاد ابتدايي از حيث منطقي، كاملاً عقلائي مي‌باشد؛ چراكه اين‌گونه از جهاد مبتني بر استخدام متقابل و كاربست هوشمند قدرت است كه در آن نفع بازيگر مقابل و همراهي فكري او مدنظر بوده و رعايت شود.