كاركرد معنايي واژه «يد» و مشتقات آن در قرآن كريم (مطالعه موردي تفسير الميزان)

معناشناسي يكي از رهيافت‌هاي نوين در حوزه زبان‌شناسي است كه به مطالعه و تفسير و نيز تركيب كلمه‌ها در عبارت‌ها و جمله‌هاي خاص مي‌پردازد. درواقع معناشناسي كليدي براي گشايش درهاي متن كلام است. اين دانش در اواسط قرن نوزدهم پا به عرصه گذاشت. ماكس مولر و ميشل بريل ازجمله افرادي بودند كه در وضع اين دانش مشاركت چشم‌گيري داشتند. يكي از وجوه برجسته قرآن كريم، بلاغت آن است؛ يعني سخني زيبا و رسا كه سخن خدا نمونه بي‌مثال است. بيان دل‌نشين آيه‌ها تعبيرهاي زيبا و لطيف و به‌كارگيري صنايع ادبي و بلاغي بر قرآن جلوه و طراوت خاصي بخشيده است. آيات قرآن مجموعه‌اي از عبارات و جملاتي است كه خود از واحدهاي كوچك‌تري به نام كلمات يا واژه‌ها شكل يافته‌اند و در پس هر يك از اين واژه‌ها علاوه بر معناي ظاهري يك معناي غيرحقيقي هم پنهان است و اين خود يكي از دلايل شگفتي و اعجاز قرآن است. مقاله حاضر با روش توصيفي – تحليلي به بررسي و تحليل كاركرد دلالتي واژه يد در قرآن پرداخته و به اين نتيجه رسيده است كه خداوند در قرآن كريم از روش‌هاي گوناگوني براي بيان آيات استفاده كرده تا بتواند منظور خود را بهتر و راحت‌تر به انسان‌ها بفهماند و انسان‌ها مشكلي در دريافت معنا و مفهوم آيات نداشته باشند و نيز اين كه واژة «يد» و مشتقات آن در قرآن كريم در معاني مختلفي همچون: احساس و نعمت، قدرت و سلطنت، تصرف و مالكيت، عضو بدن به‌كار رفته است.