تأملي دربارۀ ارث در روابط بين الأدياني با تأكيد بر قاعدۀ «حجب»

در حقوق كنوني ايران، در خصوص احوال شخصيه‌ ايرانيان و از جمله ارث آنان، چند قاعده‌ «حل تعارض» وجود دارد كه بدون تعيين حكم ماهوي، صرفاً به تعيين قانون حاكم در روابط بين‌المللي (ماده‌ 6 قانون مدني) و يا روابط بين‌الأدياني (اصل 13 قانون اساسي و ماده‌واحده‌هاي مصوب 1312 و 1372) مي‌پردازد و يك قاعده‌ «مادي-بين‌الأدياني» وجود دارد (ماده‌ 881 مكرر قانون مدني الحاقي 1370) كه صرفاً دو حكم ماهوي مسئله‌ ارث ميان مسلمان و غيرمسلمان را بيان مي‌كند. مضمون اين ماده در نگاه نخست، نوعي از تعارض با قواعد حل تعارض پيش‌گفته و نيز گونه‌اي از تبعيض و مخالفت با حقوق بشر را تداعي مي‌كند، ازاين‌رو برخي حقوقدانان در راستاي رفع اين شبهه، تحليلي از اصول و مواد مذكور ارائه كرده‌اند كه نتيجه‌اش عدم قابليت استناد به ماده‌ مكرر 881 قانون مدني است. اين مقاله با استفاده از شيوه‌ توصيفي-تحليلي به نقد و بررسي اين ديدگاه پرداخته و عقيم بودن ادله‌ استنادي  براي رد ماده‌ 881 مكرر را مي‌نماياند و در پايان دو پيشنهاد اصلاحي را بر مبناي دو ديدگاه فقهي مشهور و نامشهور در مسئله‌ «حجب» مطرح مي‌كند.