تدوين بستهٔ آموزشي بومي توانمندسازي شناختي «سي‌و‌سه پل» و اثر‌بخشي آن بر هوش كودكان ۴تا۶ساله

زمينه و هدف: والدين و معلمان مي‌توانند با برنامه‌هاي گام‌به‌گام معين، نقش بسزايي در ايجاد محيط غني و تحريكات مناسب براي سيستم عصبي داشته باشند. پژوهش حاضر با هدف تدوين بستهٔ آموزشي سي‌و‌سه پل و بررسي اثربخشي آن بر هوش كودكان ۴تا۶سالهٔ ايراني انجام شد.روش‌بررسي: روش اين پژوهش، شبه‌آزمايشي با طرح پيش‌آزمون، پس‌آزمون با پيگيري با گروه گواه بود. بدين‌منظور از مقياس هوش وكسلر براي كودكان پيش‌‌دبستاني و دبستاني-ويرايش سوم (وكسلر، ۱۹۶۷) استفاده شد. جامعهٔ آماري را تمامي كودكان ۴تا۶ سال تشكيل دادند كه در مهدكودك‌ها و پيش‌دبستاني‌هاي مناطق ۲۲گانهٔ تهران در سال تحصيلي ۹۵-۱۳۹۴ثبت‌نام كردند. نمونه‌گيري به‌شيوهٔ خوشه‌اي چندمرحله‌اي انجام گرفت و دو مهدكودك و پيش‌دبستاني در نظر گرفته شد. سي كودك به‌طور تصادفي انتخاب شدند و در گروه آزمايش (پانزده نفر) و گروه گواه (پانزده نفر) قرار گرفتند. صرفاً گروه آزمايش دوازده جلسه برنامهٔ آموزشي بومي سي‌و‌سه پل را دريافت كرد. داده‌ها با استفاده از روش تحليل واريانس با اندازه‌گيري مكرر و آزمون تعقيبي بونفروني در نرم‌افزار SPSS در سطح معناداري ۰٫۰۵ تجزيه‌و‌تحليل شد. يافته‌ها: اثر گروه بر متغيرهاي هوش (كل) (۰٫۰۳۰=p) و هوش كلامي و هوش عملي (۰٫۰۰۱ p) معنا‌دار بود. اثر زمان بر هر سه متغير مذكور معنا‌دار بود (۰٫۰۰۱ p). اثر متقابل زمان و گروه بر متغير هوش (كل) معنا‌دار نبود (۰٫۱۷۷=p)؛ اما بر متغير‌هاي هوش كلامي (۰٫۰۰۱ p) و هوش عملي (۰٫۰۴۳=p) معنا‌دار بود. همچنين ميانگين نمرات هر سه متغير مذكور، در پيش‌آزمون با ميانگين نمرات اين متغيرها در پس‌آزمون و پيگيري تفاوت معنا‌داري داشت (۰٫۰۰۱ p). ميانگين نمرات هوش (كل) (۰٫۰۴۸=p) و هوش كلامي (۰٫۰۰۱ p) در پس‌آزمون با مرحلۀ پيگيري تفاوت معنا‌داري را نشان داد؛ اما ميانگين نمرات هوش عملي در پس‌آزمون با پيگيري تفاوت معنا‌داري را نشان نداد (۰٫۲۷۹=p).نتيجه‌گيري: باتوجه به يافته‌هاي پژوهش نتيجه گرفته مي‌شود كه مي‌توان از بستهٔ آموزشي بومي سي‌و‌سه پل براي افزايش نمرات هوش كودكان ۴تا۶ سال استفاده كرد.