شبيه سازي آبياري موجي و مقايسه ي آن با جريان پيوسته

Simulation of Surge Irrigation Compared with Continuous Flow Irrigation

يكي از روش هاي مديريت آبياري سطحي براي افزايش بازده، آبياري موجي يا استفاده ي متناوب از آب در شيار است. هدف از اين پژوهش، مقايسه ي شاخص هاي عملكرد در جريان موجي با روش جريان پيوسته و يافتن نسبت تناوب و بده ورودي مناسب و همچنين، مقايسه ي سرعت پيشروي جبهه ي رطوبتي در طول جويچه در آبياري موجي نسبت به آبياري پيوسته است. بدين منظور، جويچه هايي به طول70 متر و دو شدت جريان 5/0 و 2 ليتر بر ثانيه و نسبت تناوب هاي گوناگون (1:3،1:4،2:3) در جريان موجي ايجاد شد. آزمايش هاي صحرايي شامل تعيين تيمارهاي جريان موجي و پيوسته (دو بده و نسبت هاي تناوب متفاوت در موجي) اندازه گيري سرعت پيشروي و مقادير جريان ورودي و خروجي و نيز برداشت نمونه هاي خاك پيش و پس از آبياري در ايستگاه تحقيقاتي خلعت پوشان دانشگاه تبريز انجام شدند. سپس با استفاده از شبيه آبياري سطحي SIRMOD شبيه سازي فراسنج هاي جريان و نفوذ آب در جويچه هاي آبياري در دو جريان موجي و پيوسته انجام شد. براي مقايسه ي سرعت پيشروي آب در طول جويچه ها در آبياري موجي نسبت به آبياري پيوسته، شبيه سازي پيشروي جبهه رطوبتي در روند توسعه ي حجم مرطوب شده ي خاك از شبيه HYDRUS-2D استفاده شد. از نتايج شبيه سازي جريان ها مشخص شد كه سرعت نفوذ نهايي در جريان موجي بسيار كم تر از جريان پيوسته بوده و سرعت پيشروي جبهه ي رطوبتي در تيمارهاي موجي به علت كاهش نفوذ عمقي بيش تر از تيمارهاي پيوسته با بده يكسان بوده است. در مجموع، درمنطقه ي مورد مطالعه، تيمار S22 (بده ي 5/0 ليتر بر ثانيه و نسبت دوره ي 1:4) بهترين عملكرد را داشته و تيمار S13 (بده ي 5/0 ليتر بر ثانيه و نسبت تناوب 2:3) حتي از تيمارهاي جريان پيوسته نيز ضعيف تر عمل كرده است