وزن در سجع

The Meter of Internal Rhythm

در تمدن اسلامي، علوم بلاغي به دنبال بررسي علل اعجاز قرآن كريم حاصل شده است و در زبان فارسي نيز متاثر از منابع عربي و گاه بدون تعمق و درواقع رونويسي از كتاب‌هاي قبلي است. همين امر اشكالاتي را در فهم ويژگي‌هاي برخي از فنون بديعي موجب شده است كه سجع ازجمله آنهاست. مطالعه زبان‌شناختي اين حوزه مسايل و نكاتي را مطرح مي‌كند كه پاسخ به آنها را مي‌توان با بررسي تاريخي تعاريف موجود به دست آورد. در اين مقاله ضمن بيان اشكالات مطرح شده و تحليل و بررسي تعاريف معاصران و تعاريف قدما و علماي بلاغت، و نيز با توجه به پيشينه سجع و صنعت ترصيع و موازنه، كيفيت وزن در سجع بررسي شده است.

In Islamic civilization, rhetoric is the product of a great attempt to find out the secrets of Quranic language; nevertheless, the achievements of such studies have been mechanically applied to Persian which, compared to Arabic, has a different linguistic system and literary conventions. This approach has brought about problems in defining literary terms, internal rhythm being one of them. This article, through comparing the classical and modern understandings of internal rhythm, and also by considering the history of studies on this concept, examines the quality of meter in internal rhythm.