منطقه گرايي در سياست خارجي ايران

اين مقاله به بررسي اهميت «منطقه گرايي» در سياست خارجي ايران در خاورميانه مي پردازد. بعضي از ديدگاه هاي موجود ويژگي هاي ساخت قدرت و سياست در ايران را به گونه اي مي دانند كه هرگونه ائتلاف و همكاري سياسي – امنيتي، اقتصادي و فرهنگي را در سطح منطقه اي دشوار مي سازد. با اين همه، سخن نويسنده در اين مقاله اين است كه تغيير و تحولات سياسي، امنيتي و ژئوپليتيك در سطح منطقه خاورميانه بعد از حوادث 11 سپتامبر، جايگاه منطقه گرايي را در سياست خارجي ايران تقويت كرده است. در اصل ارزش استراتژيك و نقش ايران در تقويت مؤلفه هاي منطقه اي به مولفه هايي نظير دولت ملي قوي، هويت ژئوپليتيك و ايدئولوژي پوياي شيعي مرتبط است. از اين ديدگاه، نويسنده به تعريف دو مفهوم «منطقه گرايي سنتي» و «منطقه گرايي جديد» در رويكردهاي سياست خارجي ايران مي پردازد كه هر يك با نگاه متفاوتي سعي در تامين منافع و امنيت ملي ايران دارند. نويسنده نتيجه مي گيرد كه جمهوري اسلامي ايران بايد با بازتعريف مؤلفه هاي قدرت ملي خود در سطح منطقه اي، به حل معضلات استراتژيك سياسي- امنيتي با قدرت هاي فرامنطقه اي از جمله آمريكا بپردازد و از آن طريق روند تثبيت فرصت هاي اقتصادي و توسعه پايدار را به جريان بياندازد.