مدل‌سازي بيماري هلندي در اقتصاد ايران: رويكرد تعادل عمومي محاسبه‌پذير

Modeling Dutch Disease in the Economy of Iran:A Computable General Equilibrium Approach

هدف اين تحقيق مدل‌سازي و تحليل اثرات اقتصادي حاصل از افزايش درآمدهاي نفتي است. در اين راستا با استفاده از يك مدل تعادل عمومي محاسبه‌پذير، آثار اين شوك بر قيمت، سطح فعاليت، صادرات و واردات بخش‌هاي توليدي اقتصاد ايران و هم‎چنين بر شاخص رفاه و شاخص هزينه‎ي خانوارها و دولت مورد بررسي قرار مي‌گيرد. با توجه به نقش بخش‌هاي غيرقابل مبادله در پديده‎ي بيماري هلندي، ابتدا توابع عرضه و تقاضاي كالاها و خدمات غير قابل مبادله (هم‎چون بخش اجاره‎ي مسكن، بخش خدمات دولتي و بخش ساختمان)، شبيه‌سازي شده‌اند. از آن‎جا كه بخشي از تقاضاي ساختمان، تقاضاي سرمايه‌اي است، از اين رو در اين مطالعه با معرفي دارايي سرمايه‌اي ساختمان در مدل تعادل عمومي محاسبه‌پذير، تقاضاي ساختمان به تفكيك تقاضاي سرمايه‌اي و تقاضاي مصرفي مورد ارزيابي و توجه قرار مي‌گيرد. در اين مطالعه، اثرات يك افزايش فرضي به ميزان 30 درصد، در درآمد نفتي سالانه شبيه سازي شده است. نتايج به دست آمده نشان مي‌دهد كه اين شوك منجر به افزايش سطح فعاليت در بخش‌هاي غيرقابل مبادله و كاهش سطح فعاليت در بخش‌هاي قابل مبادله خواهد شد. بخش‌هاي خدمات و صنعت به ترتيب با 24? و 22?، با بالاترين افزايش در واردات مواجه مي‌شوند. به جز بخش نفت و گاز، همه‎ي بخش‌هاي توليدي كاهش صادرات را تجربه مي‎كنند. بخش‌هاي خدمات دولتي، آب و ساختمان بالاترين افزايش قيمت را خواهند داشت. نتايج نسبت به تغيير كشش جانشيني توليد حساسيت نشان نمي‌دهد، در حالي كه حساسيت نتايج نسبت به تغيير كشش جانشيني واردات و محصول داخل زياد است.