گزينش مخاطب درون متني شعر مشروطه

Selection of Intratextual Audience for Poems in Constitutional Period (Based on personal experience of poets)

جستار حاضر چگونگي گزينش مخاطب درون متني را براساس تجربه‌هاي شخصي چند شاعر برجسته‌ي عصر مشروطه بررسي مي كند. پرسش‌هايي كه اين پژوهش مي كوشد به آن‌ها پاسخ دهد عبارت است از اينكه: 1ـ هريك از شاعران مورد نظر، در گزينش مخاطب بيشتر تحت‌تاثير چه جنبه هايي از تجربه هاي شخصي بوده اند؟ 2ـ آيا تجربه هاي شخصي متفاوت، باعث تمايز سبك ايشان در گزينش مخاطب شده است؟ روش كار در اين پژوهش به شيوه‌ي‌ استنتاجي بوده، ابتدا با مطالعه‌ي دقيق ديوان شاعران دوره‌ي مشروطه، انواع مخاطب با محوريت مخاطب درون متني دسته بندي، تقسيم و تعريف شده است. سپس اطلاعات زندگي‌نامه اي اين شاعران، به عنوان داده هايي براي مبحث تجربيات شخصي در نظر گرفته شده كه اين اطلاعات در چهار محور: خانواده، تحصيلات و مطالعات، اعتقادات و باورها، نقش‌هاي اجتماعي ارايه شده، تاثير اين تجربه ها در گزينش مخاطب درون متني مورد بررسي قرار گرفته‌اند. نتيجه‌ي پژوهش بيانگر آن است كه تجربه هاي شخصي شاعران، موجب تمايز سبكي ايشان در گزينش مخاطب مي‌شود؛ با دقت در چگونگي اين گزينش مي توان به انديشه و جهان بيني هنرمند نزديك‌تر شد. همچنين توجّه به ساختار و بسامد انواع مخاطب درون‌متني، هويت مخاطب بالقوه يا آرماني شاعر را نشان مي دهد.