بررسي تطبيقي ايزدان سه‌گانه در ايران و ارمنستان در دوران باستان

A Triad of Gods in Iran and Armenia: A Comparative Analysis

ايزد از ريشه اوستايي به معني ستايش و پرستيدن است. ايرانيان باستان تا پيش از قرن سوم ميلادي (آغازحكومت ساسانيان) چند خُدانگر بوده‌اند كه اين مسيله در ارمنستان تا پيش از شيوع مسيحيت مشاهده شده است و مي‌توان تشابهاتي بين اين ايزدان و پرستش آنها در اين دو سرزمينِ هميشه دوست و همسايه يافت. در اين مقاله، نگارنده به بررسي سه‌ ايزد از ايزدان ايران باستان يعني اهورامزدا، مهر، آناهيتا و همچنين سه‌ ايزد متقابل آن كه در ارمنستان باستان وجود داشته است يعني آرامازد، آناهيت و واهاگن پرداخته و نكات مشترك اين ايزدان را مطالعه و بررسي كرده است. يافته‌هاي تحقيق پيش رو مي‌تواند بيانگر اين باشد كه ايزدستان ارمني باستان بسيار تحت تاثير ايزدستان ايران باستان بوده و همواره با تغيير و تحولات و انطباق آن با منطقه خود توانسته است يك فرهنگ اساطيري بسيار مشابه با فرهنگ اساطيري ايران باستان براي خود رقم زند.