بررسي ابعاد پنهان برنامه هاي درسي در رشته هاي مهندسي (مطالعه موردي: دانشكده مهندسي دانشگاه كاشان)

A survey on the position of hidden dimension of curriculum in engineering education (case study, Engineering Faculty of Kashan University)

دانشگاهها و مراكز آموزش عالي، همانند ساير نهادهاي آموزشي و تربيتي، به موازات اهداف و كاركردهاي رسمي و صريح خود داراي آثار و كاركردهاي ضمني نيز هستند كه تاثيراتي چشمگير بر يادگيري و رشد شخصيتي و رفتاري يادگيرندگان دارد. از اين تاثيرات و كاركردها با عنوان برنامه درسي پنهان نام برده مي شود. هدف اين تحقيق بررسي و تبيين جايگاه عناصر و مولفه هاي برنامه هاي درسي پنهان در دانشكده مهندسي دانشگاه كاشان بود. جامعه آماري پژوهش شامل كليه دانشجويان مهندسي مشغول به تحصيل در سال تحصيلي 92-1391 در دانشگاه كاشان بود (1622=N) كه با استفاده از فرمول تعيين حجم نمونه، تعداد 99 نفر از آنها به عنوان گروه نمونه انتخاب و بررسي شدند. ابزار جمع آوري اطلاعات پرسشنامه محقق ساخته بود كه برنامه درسي پنهان در قالب شش مولفه بررسي شد. پايايي پرسشنامه با استفاده از ضريب آلفاي كرونباخ 80/0 برآورد شد. يافته هاي به دست آمده از پژوهش نشان داد كه از ميان متغيرهاي برنامه درسي پنهان مولفه هاي روشهاي تدريس، شيوه هاي ارزشيابي، قوانين و مقررات و تعاملات استادان و دانشجويان عواملي هستند كه از نظر دانشجويان مهندسي كاركردي موثر در محيطهاي آموزشي آنها دارد و طبعاً عملكرد تحصيلي و نوع نگرش آنها را تحت تاثير قرار مي دهد. همچنين، نتايج پژوهش بيانگر آن بود كه ميان ديدگاههاي دانشجويان بر حسب جنسيت و رشته تحصيلي در خصوص نقش و جايگاه مولفه هاي برنامه درسي پنهان تفاوت معنادار آماري وجود دارد. از اين منظر، لازم است كه در طراحي و اجراي برنامه هاي آموزشي رشته هاي مهندسي ملاحظات مرتبط با برنامه درسي پنهان مورد توجه جدي قرار بگيرد.

In addition to explicit and pre-intended goals educational systems such as universities and higher education institutions have implicit functions which influence the learning and personality and psychological development of their learners. These functions and effects are referred to as hidden curriculum. The purpose of the present research is to examine and explain different and varied effects of hidden curriculum among engineering students of Kashan University. The target population of this research was all of the engineering students in Kashan University (N=1622) 99 of whom were selected. The data was collected using a researcher – made questionnaire. The estimated Cronbachs Alpha was 0.80. Findings indicated that four variables of the hidden curriculum, namely teaching methods, evaluation procedures, rules and regulations and interaction of faculties and students have highest mean. Also, there was significant difference among students in terms of sex and academic fields. Consequently engineering instructions of students must consider all of the implicit and unexpected outcomes.