طراحي الگوي رابطه تنيدگي و رفتار شهروندي سازماني:فراتحليلي بر نقش تعديل كننده ويژگي هاي نمونه پژوهش

Modeling the Relationship between Strain andOrganizational Citizenship Behavior: A Meta-Analysis of Moderating Role of theFuture of the Research Sample

از همان روزهاي اوليه شكل‌گيري مديريت، تلاش براي بهبود عملكرد به‌عنوان يك اصل اساسي مورد توجه بوده است و اين مسيله هر روز ابعاد گسترده‌تر و جديدتري پيدا مي‌كند. امروزه رفتارهايي فراتر از وظايف متعارف كاركنان مورد انتظار است. رفتارهايي با عناوين مختلف همچون رفتارهاي فرانقشي، عملكرد زمينه‌اي، رفتارهاي نوآورانه يا خودجوش و يا رفتار شهروندي سازماني. از طرف ديگر مطالعات نشان داده تنيدگي مانع بروز اين‌گونه رفتارهاست. در همين راستا، ارايه راهكارهايي براي كاهش تنيدگي و به تبع آن افزايش رضايت‌مندي كاركنان و بروز رفتارهاي شهروندي سازماني، شناسايي عوامل موثر بر اين رفتارها جهت حفظ، افزايش و تقويت آنها از مهم‌ترين اقدامات برنامه‌ريزان و تصميم‌گيران سازماني است. رويكرد فراتحليلي اين پژوهش سعي دارد عوامل تعديلگر موثر بر رابطه تنيدگي و رفتارهاي شهروندي را مورد شناسايي و بررسي قرار دهد. جامعه آماري اين پژوهش تمام مطالعات منتشر شده در مجلات معتبر داخلي و بين‌المللي است كه رابطه تنيدگي و رفتار شهروندي را بررسي كرده‌اند. مجموعاً 169 پژوهش با تعداد 893 اندازه اثر مورد شناسايي و تحليل قرار گرفت. نتايج پژوهش نشان مي‌دهد كه پنج مورد از عوامل تعديل‌گر مربوط به ويژگي‌هاي نمونه (نوع شغل، نوع سازمان، نقش و جايگاه سازماني، نوع كاركنان و تعداد جامعه آماري) رابطه تنيدگي و رفتار شهروندي را تحت تاثير قرار داده‌اند.