بازتاب هنر و انديشه ساسانيان در هنر عهد آل بويه: هنر معماري و فلزكاري

The Reflection of Sasanian Art and thought in Bouids Art: The Architecture art and Metalwork

چكيده هنر و معماري يكي از مهم‌ترين عناصر فرهنگ مادي هر سرزمين است كه از عوامل گوناگوني چون: احكام ديني، سنت‌هاي قومي و ملي، محيط جغرافيايي و ورود فرهنگ‌هاي ملت‌هاي ديگر تاثير مي‌پذيرد. به دنبال گشوده شدن ايران توسط مسلمانان و گرويدن اكثريت ايرانيان به دين اسلام، فرهنگ و هنر ايراني دچار تغيير و دگرگوني گرديد. اما از سده چهارم ق. بر اثر تلاش‌هاي ايرانيان به ويژه حكام آل بويه سرزمين‌هاي ايراني در مركز، جنوب و غرب ايران استقلال سياسي و فرهنگي خود را از دستگاه خلافت به دست‌ آوردند و جنبه‌هايي از تمدن ايراني دوباره احيا شد و فنون و صنايع ايراني فرصت تداوم، پيشرفت و توسعه يافت. هنر در اين زمان هر چند تا حدي تحت تاثير اسلام قرار گرفت، اما نياز به تداوم هنر و صنايع و نيز كوششي كه در حفظ و احياي آثار ملي و سنت‌هاي باستاني در ميان ايرانيان تا سده‌هاي چهارم و پنجم وجود داشت، به ويژه هنرهايي نظيرمعماري و فلزكاري را بشدت متاثر از هنر باستان و به ويژه دوره ساساني ساخت. در اين پژوهش تلاش شده تا با استفاده از رويكرد تاريخي و روش تحليلي و توصيفي به بازتاب هنر دوره ساساني در هنر معماري و فلز كاري عهد آل بويه پرداخته شود و ميزان و زمينه‌هاي تاثيرپذيري آن از هنر و انديشه باستاني ايران تعيين گردد.