بررسي ساختاري و تاثير تغيير ستبراي سازند قم بر هندسه ساختار‌ها، منطقه دخان در باختر ‏ساوه

Structural Study and Influence of Thickness Change in the Qom ‎Formation on Geometry of the Structures, Dokhan Area, West Saveh

سازند قم در ايران مركزي با رخساره سنگي محيط دريايي در ميان دو سازند تخريبي قاره‌اي سرخ پايين و سرخ بالا قرار دارد. ستون چينه‌سنگي كامل آن از منطقه قم گزارش شده و به ‏اين نام نيز خوانده شده است. ولي بيشترين ستبراي سازند قم با تغييرات جانبي در نوع رخساره، از منطقه دخان در باختر ساوه گزارش شده است. بررسي‎هاي چينه‌شناسي سازند قم در اين ‏منطقه نشان داده است كه ستبراي آن در فاصله‌هاي كوتاه به‎شدت تغيير مي‌يابد. در اين مطالعه مشخص شد كه هندسه ساختارهاي موجود در منطقه متاثر از تغيير ستبراي واحدهاي سنگي ‏موجود در سازند قم هستند. همچنين تغيير شديد ستبراي اين سازند دريايي در منطقه دخان با سازوكار گسل‌هاي اصلي منطقه تفسير شده است. مطالعه هندسه و سازوكار گسل‌هاي بزرگ ‏در منطقه دخان مشخص ساخت كه نوع جابه‏جايي آنها در تغيير ستبراي سازند قم در زمان رسوب‌گذاري و سپس در نوع چين‌خوردگي در زمان تغييرشكل نقش بنيادين داشته است. اين ‏بررسي روشن ساخت كه در زمان رسوب‌گذاري سازند قم، منطقه دخان به دليل قرار گرفتن در پايانه شمال باختري گسل‌هاي امتدادلغز اصلي منطقه شامل گسل‌هاي تفرش، تلخاب و ‏ايندس با راستاي شمال باختر- جنوب خاور تحت تاثير كشش بوده است. ‏

The marine facies of the Qom Formation was deposited between two detritus continental facies of the Lower and Upper Red Formations. ‎The type section of the Qom Formation was observed in Qom city, but its most thickness has been reported from the Dokhan area in west ‎Saveh. Stratigraphic studies revealed that its thickness has sudden changes in the Dokhan area through short distances. Geometry of the ‎structures was strongly influenced by change of thickness in different rocks of the Qom Formation. The main question that has been ‎answered in this study is what caused change of thickness in short distances‏.‏‎ The geometry and kinematic observations of the major faults in ‎the Dokhan area showed that their displacement style during sedimentation influenced on change of the thickness and folding style during ‎deformation of the Qom Formation. This study showed that the Dokhan area is located in the extension termination of the NW-SE trending ‎major strike-slip faults such as the Tafresh, Talkhab and Indus faults.‎