اثر هسپرتين بر حافظه فضايي كوتاه مدت و يادگيري و حافظه آزمون اجتنابي غير فعال در موش هاي صحرايي ديابتي

The effect of hesperetin on short-term spatial memory and passive avoidance learning and memory in diabetic rats

چكيده زمينه و هدف: ديابت قندي در دراز مدت با اختلالاتي در يادگيري، حافظه و شناخت همراه مي‌باشد. با توجه به وجود شواهدي مبني بر اثر ضد ديابتي هسپرتين، اثر تجويز درازمدت هسپرتين بر يادگيري و حافظه در موش‌هاي صحرايي ديابتي مورد بررسي قرار گرفت. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه تجربي، تعداد 40 موش صحرايي نر به پنج گروه كنترل، كنترل تحت تيمار با هسپرتين، ديابتي، و ديابتي تحت درمان با هسپرتين يا گليبن كلاميد تقسيم شدند. براي بررسي حافظه و يادگيري حيوانات، ميزان عملكرد رفتاري از نظر تاخير اوليه و تاخير در حين عبور در آزمون اجتنابي غير فعال و در صد رفتار تناوب با استفاده از ماز Y تعيين گرديد. يافته‌ها: كاهش تاخير در حين عبور در موش‌هاي ديابتي (01/0p < ) و ديابتي تحت تيمار (05/0p < ) در مقايسه با گروه كنترل مشاهده گرديد و تفاوت موجود بين اين دو گروه از نظر آماري معني‌دار نبود. درصد تناوب نيز در حيوانات ديابتي به طور معني‌داري كمتر از گروه كنترل بود (05/0p < ) و درصد تناوب در گروه ديابتي تحت تيمار با هسپرتين تفاوت معني‌داري را با گروه ديابتي نشان داد(05/0p < ). نتيجه گيري: تجويز دراز مدت هسپرتين هر چند بر توانايي نگهداري اطلاعات در انبار حافظه و به يادآوري آنها در حيوانات ديابتي در آزمون اجتنابي غير فعال تاثير ندارد ولي موجب بهبود حافظه فضايي كوتاه مدت در حيوانات ديابتي مي‌شود. واژگان كليدي: ديابت قندي، هسپرتين، يادگيري، حافظه

Abstract Background: Chronic diabetes mellitus is accompanied with disturbances in learning, memory, and cognitive skills. Noticing the existing evidence regarding the anti-diabetic potential of hesperetin, the effect of its chronic administration on learning and memory in diabetic rats was investigated. Materials and Methods: In this experimental study, 40 male Wistar rats were divided into control, hesperetin-treated control, diabetic, and hesperetin/glibenclamide-treated diabetic groups. For evaluation of learning and memory, initial (IL) and step-through latencies (STL) were determined at the end of the study using passive avoidance test, and the alternation behavior percentage was obtained using Y maze. Results: STL significantly decreased in the diabetic (p < 0.01) and hesperetin-treated diabetic (p < 0.05) groups in comparison to the control group; however, the difference between these two groups was not significant. Alternation percentage in the diabetic group was significantly lower in comparison to the control group (p < 0.05), but the hesperetin-treated diabetic group revealed a significant difference in comparison to the diabetic group (p < 0.05). Conclusion: Although long-term treatment with hesperetin does not enhance the capability of retention and recall in diabetic animals on the passive avoidance test, it can improve the short-term spatial memory in diabetic animals. Keywords: Diabetes mellitus, Hesperetin, Learning, Memory