حياتِ تاريخيِ ايزدبانوي آناهيتا در شيرين و شكرِ نظامي

چكيده اسطوره، به عنوان گونه اي نگاه به جهان، ريشه در اعماق ذهنِ بشر و دوره پرستش رب النوع ها دارد. شكل‌گيري اين نوع نگاه به مرورِ زمان و با گذشت ساليان دراز صورت مي‌گيرد. به همين علّت اساطير با فرهنگ اقوام گره مي‌خورند. اين ارتباط و گره‌خوردگي باعث مي‌شود كه اسطوره در طول تاريخ دايماً بازتوليد شود. يكي از اصلي‌ترين جايگاه‌هاي اين بازتوليد آثار ادبي و هنري است. در اين آثار، بازتوليد گاه آگاهانه است و گاه ناآگاهانه؛ گاه به صورت مستقيم و با همان شكل است و گاه با جرح و تعديل و به شكل‌هاي مختلف. اسطوره گاه در برخورد با تاريخ براي ادامه حيات خود به لايه‌هاي ژرف‌ترِ متون پناه مي‌برد. اين پژوهش بر آن است تا چگونگي و چرايي بازتوليد ايزدبانوي "آناهيتا" را در منظومه "خسرو و شيرين" نظامي نشان‌دهد. به نظر مي‌رسد ايزدبانوي آناهيتا از طريق ادبيات عامّه در شخصيت "شيرين" و "شكرِ" نظامي تبلّور يافته و به حيات خود در كالبَدي جديد ادامه داده است.