بررسي تاثير رفتار حاكمان در اعتلاي تمدن؛(مطالعه موردي ادبيات عصر عضدي)

تمدن وامدار عناصري است كه از طريق جايگاه‏هايي خاص، متجلي مي شود. از جمله اين عناصر، ادبيات و يكي از مهم‏ترين خاستگاه‏ها، حاكميت است. جلوه‏هاي حضور حاكميت قدرتمند قرن چهارم(عضدالدوله ديلمي) در فرهنگ، بخصوص ادبيات را مي‏توان در سه حوزه تمدني شامل آفرينندگان و نخبگان؛ درونمايه و محتواي قابل انتقال و در نهايت تدوين و حفظ اين توليدات ارزشمند يعني فناوري نوشت‏افزار و كتابخانه ها بررسي كرد.حمايت حاكميت از زيرساخت‏هاي فرهنگي مانند ترويج وراقي و ساخت و وقف كتابخانه، تعيين مقرري و برخورد كريمانه با شاعران و اديبان و استفاده از ظرفيت شعر و ادب براي تبليغ حكومت و مباهات به دولت‏هاي رقيب همسايه، از مهم‏ترين شاخص‏هاي تمدن‏ساز در دوره عضدي است كه در بستر ادبيات، جلوه‏گري مي‏كند.باليدن و شكوفايي زبان عربي در اين برهه خاص را نمي‏توان تنها به علت حضور در بغداد عربي و يا رسميت اين زبان به عنوان زبان اداري و ديواني و يا حتي همجواري با دولت‏هاي رقيب عرب زبان دانست. بلكه اين امر، رابطه تنگاتنگي با استعداد ادبي خاص عضدالدوله و حمايت‏هاي جهتدار او از ادبا و فرهيختگان زبان و لغت دارد. حمايتي كه در سايه حاكميت وي و بر اساس مشي فكري و رفتار سياسي او اعمال مي شد