نگاهي انتقادي به نظريه «عقلانيت و معنويت»

چكيده نظريه «عقلانيت و معنويت» به رابطه بين دين سنتي و تجدد مي‎پردازد و حكم به ناسازگاري ميان آن دو مي‌كند. با توجه به اهميت موضوع و نيز مدعيات مهم نظريه، در اين مقاله سعي شده است گزارش مختصري از نظريه ارايه شود و در ادامه به بررسي انتقادي مدعيات آن پرداخته شود. به اين منظور دو مدعاي اصلي نظريه مورد نقد واقع مي‌شود. مدعاي نخست، ناسازگاري ميان دين و تجدد است كه بر عناصري چون تنافي تعبد و عقلانيت استوار است. مدعاي دوم نيز ارايه راهكاري به عنوان «معنويت» است كه در اين مقاله برخي از اجزاي اين رويكرد و نيز نسبت آنها مورد بررسي انتقادي قرار گرفته است. از مهم‎ترين چالش‎هاي پيش روي نظريه، سازگاري دروني اجزاي آن و نيز معناداري و انسجام رويكرد نظريه است. نظريه در نهايت، با وجود طرح مباحث جديد و پرسش‌هايي مفيد، در دستيابي به اهداف خود، موفق ارزيابي نشده است.