تغيير در قدرت تشكيلاتي و قدرت معنوي روحانيت در گذار از قاجار به پهلوي

چكيده: «تواناييِ اثرگذاري بر ديگران» بر دو مبناي ذهني و عيني استوار است. بعدي را كه بر مبناي ذهني استوار است «قدرت معنوي» و بعدي را كه مبناي عيني دارد «قدرت تشكيلاتي» مي ناميم. در گذار از قاجار به پهلوي، هم قدرت تشكيلاتي و هم قدرت معنوي روحانيت دستخوش تحول شد. تحول در قدرت معنوي روحانيت آن بود كه با رقيبي تازه به نام «ملي گرايي» مواجه شد و تحول در قدرت تشكيلاتي روحانيت افول آن قدرت بود. به اين ترتيب، سازگاري نسبي ميان قدرت تشكيلاتي و قدرت معنوي روحانيت كه در دوره قاجار وجود داشت، در دوران پهلوي از ميان رفت و نزاع ميان روحانيت و حكومت رو به حاد شدن گذاشت. .