شناسايي الگوهاي سينوپتيك بارش سنگين مولد سيلاب مخرب در شهرستان جيرفت

باران هاي ابر سنگين و سيل آساي غيرطبيعي در مناطق خشك و كم باران و با پوشش گياهي تنك در اغلب موارد منجر به رخداد سيلاب هاي سنگين و غيرقابل پيش بيني شده و همه ساله خسارات سنگيني در بخش-هاي تاسيسات زيربنايي، عمراني و كشاورزي براي مناطق مركزي، شرقي و جنوب شرقي كشورمان به بار مي-آورند. در پژوهش حاضر، به تحليل همديدي بارش سنگين 6/90ميليمتري منجر به سيل 13 بهمن 1389 برابر با 2 فوريه 2011 ميلادي شهرستان جيرفت پرداخته شد. ابتدا از طريق داده هاي ايستگاه هاي زميني بارش مذكور شناسايي و سپس با استفاده از داده هاي جو بالاو ترسيم نقشه هاي مربوطه بارش سنگين جيرفت مورد تحليل قرار گرفت. وجود كم فشار چندهسته اي با محور شمالي- جنوبي بر روي ايران مركزي، كشيده شدن فرود بسيارعميق با محور شمالشرق- جنوبغرب بر روي روسيه، تركيه، عراق، عربستان ودرياي سرخ و قرارگرفتن منطقه مورد مطالعه در زير منطقه واگرايي بالايي، استقرار هسته منفي پيچانه در تمامي سطوح جوي برروي جيرفت، بالاسو بودن هوا در تمامي سطوح كه موجب صعود هوا و ناپايداري شده و مقادير تاوايي كه گوياي جريان واگرايي و صعودي هوا براي تمامي سطوح جو است، همچنين ضخامت زياد جوكه نشان دهنده جبهه گرم بر روي منطقه مي باشد بعلاوه استقرار رودباد بزرگ جبهه قطبي وادغام آن با رودبادهاي مستقر در آفريقا از سمت غرب و رودباد مستقر در جنوب شرق آسيا از سمت شرق موجب تشديد ناپايداري ها و ايجاد شرايط باروكلينيك براي شهرستان جيرفت شده است. منابع عمده رطوبتي بارش سنگين جيرفت در سطوح500 و 700 هكتوپاسكال درياي سرخ و خليج فارس مي باشد، اما در ترازهاي 850 و 1000 هكتوپاسكال درياي عرب، خليج عمان و خليج فارس نقش اصلي تامين رطوبت بارش سنگين را ايفا مي كنند.