پژوهشي در حقيقت قرب به خدا در اسلام

A Study of the Reality of Proximity to God in Islam

از موضوعات مهم درباره انسان، سعادت و كمال است. از نگاه اسلام اين سعادت چيزي جز تقرب به خداي متعال نيست؛ تقربي ارزشي، سلوكي و از راه عمل به شريعت، كه با واژگان قرآني «فوز»، «فلاح»، «عند» و «لقا » بيان مي‌شود. از پرسش‌هاي مطرح درباره اين موضوع اينكه اين نزديكي به چه معنا و از چه سنخي است و چه رخ مي‌دهد كه به سالك الي الله مقرب مي‌گويند؛ آيا تحولي حقيقي و كمالي در او رخ مي‌دهد يا تشريفاً او را مقرب مي‌خوانند؟ شاخصه‌هاي اين قرب چيست؟ هدف اين پژوهش بيان چيستي قرب به خدا و ويژگي‌هاي آن است. در اسلام اين سلوك عرفاني و كمالي، تحولي حقيقي و وجودي است و با به فعليت رسيدن استعدادهاي ذاتي شخص با سير و حركت اختياري برق‌آسا يا متوسط يا كُند، در قالب هجرت به‌سوي خداي متعال و دگرگوني دروني، يافتن حيات طيبه و وارد شدن به عالم نور جلوه مي‌كند و امري حقيقي، تشكيكي و اكتسابي است.

Salvation and spiritual perfection are major issues about man. In view of Islam, salvation is proximity to the Almighty God. It is an axiological proximity via spiritual journey, abiding by Sharia law, and expressed by such words as “fowz” (victory), “falah” (salvation), “Ind” (near), and “liqa” (countenance) in Arabic lexicography. The key questions in this connection are: What is the meaning and nature of proximity? What happens when those in spiritual journey become nearest to God? Do they experience a real and perfect evolution or they are only entitled to be nearest ones to God? What are the major traits of this proximity? This paper intends to clarify the nature of proximity and its qualities. In Islam, proximity is achieved through spiritual journey and perfection and in realization of proximity, the inborn traits and qualities of man tend to God at the speed of lightening, or at medium or low speed. Then, as a result of internal revolution, he gains pure life and enters the World of Light. Thus proximity is a real, skeptical and acquisitive practice.