رياضت مشروع (آثار معنوي - معرفتي آن)

رياضت، تمرين تدريجي نفس در مقام تكامل وجودي است تا انسان سالك در سيرمنازل به مقامات معنوي برسد و با نور الهي، زندگي روحاني داشته باشد. رياضت، تربيت نفس در صراط سلوك الي ا... و في ا... است. تا مقام فناي شهودي حاصل شود و سالك به مقام توحيد ناب و كامل دست يابد. رياضت، دوقسم كلي دارد: 1. رياضت مشروع، معقول و معتدل؛ 2. رياضت نامشروع، نامعقول و نامعتدل. رياضت قسم اول كه مقبول و ممدوح است در سير و سلوك اسلامي بر اصل تقوي الهي با همه مراتب آن و مبتني بر شريعت حقه محمديه(ص) است كه تمام ابعاد و ساحت هاي حيات انسان را دربرگرفته و او را در هيچ مرحله ي از سلوك رها نكرده است و (مهمل نمي گذارد و با جامعه مداري براي خدا و گره گشائي از كار مردمان سازگار بلكه انها را در مسير رياضت كارآمد و كامل قلمداد مي كند. اما رياضت قسم دوم كه نامقبول و مذموم است با نيازهاي اساسي وجود آدمي از حيث جسماني و نفساني و رفتاري در تعارض است و با برون گرايي و زيست اجتماعي در تضاد و با خلوت و خلسه درون گرايي محض يا رهبانيت محض تعريف پذير برآمده است. مقاله حاضر در صدد واكاوي معنايي و تبيين رياضت درست در عرفان هاي صادق و رياضت نادرست در عرفان هاي كاذب اعم از صوفيانه و سكولار برآمده است.