روابط بينامتني اشعار ابن زيدون با قرآن كريم

Intertextual Relations of Ibn Zaydún Poetry With Holy Quran

به طور كلي هر انساني در فرايند عقلاني، فكري و حتي عاطفي خود از افكار، ايده‌ها و مكاتب مختلف تاثير مي‌پذيرد. "بينامتني" نظريه‌اي است كه با ورودش به حوزه نقد ادبي، باعث ايجاد تحولي شگرف در اين زمينه گشت. بر اساس اين نظريه، هر متني، آگاه يا ناخودآگاه، زايش و بازخوانشي از ديگر متون پيش از خود يا معاصر با خود است. بنا بر اين نظريه، بسياري از متون عربي را مي‌بينيم كه هر كدام در انواع و اشكال مختلف، با متون كلاسيك گران‌سنگ عربي، داراي روابط بينامتني است كه البته سهم قرآن در اين ميان، از ديگر متون بيش‌تر بوده است. ابن زيدون يكي از شاعران برجسته اندلس است كه در اشعار خود از قرآن كريم اثر پذيرفته است. بر اين اساس پژوهش حاضر با روش تحليلي- توصيفي به تبيين گونه‌هاي مختلف بينامتني قرآني در اشعار اين شاعر پرداخته و به اين نتيجه رسيده است كه ابن زيدون با سه شيوه تلميحي، گزاره‌اي و واژگاني از قرآن كريم تاثير پذيرفته است كه البته سهم شيوه سوم بيش‌تر از دو شيوه ديگر است.

In general every human being is affected by thoughts, ideas and schools in his thinking process. “Intertextuality” is a theory which has made remarkable change in this field by its influence in literature criticism. According to this theory, any text – conscious or unconscious – is a reading or recreation of another text parallel or before it. There are many Arabic texts which have intertextual relations with Arabic classic texts. Ibn Zeydun is one of the Andalusia poets whose poetries are affected by Holy Quran. The present article studies different types of intertextuality in analytical – descriptive method.