تحليل ارتباط پوشش گياهي بر وقوع تعداد گرد و غبار استان خراسان رضوي با استفاده از سيستم اطلاعات جغرافيايي و سنجش از دور

پديده گرد و غبار يكي از مخاطرات اقليمي مهم در مناطق خشك و نيمه خشك جهان مي­باشد كه زيان­هاي جاني و مالي براي انسان به همراه دارد. در دهه­هاي اخير به دليل خشكسالي هاي طولاني مدت در ايران، تعداد وقوع گرد و غبارها افزايش يافته و شهرها و روستاهاي زيادي را تحت تاثير قرار داده است . يكي از مناطقي كه با توجه به شرايط آب و هوايي و ويژگي­هاي طبيعي (نزديكي به كويرها)، از اين پديده اقليمي متاثر است استان خراسان رضوي مي­باشد. هدف از اين تحقيق بررسي تاثير پوشش گياهي و ارتباط آن با وقوع گرد و غبار استان خراسان رضوي طي دوره مطالعه 2004 تا 2013 با استفاده از سيستم اطلاعات جغرافيايي (GIS) و شاخص تاثير پوشش گياهي نرمال شده (NDVI) است. براي انجام تحقيق، داده هاي روزهاي گرد و غبار در ايستگاه­هاي سينوپتيك استان براي دوره مورد مطالعه از سازمان هواشناسي دريافت و فراواني روزهاي گرد و غبار هر ايستگاه در ماه­ها و فصول مختلف استخراج گرديد. با استفاده از روش كريجينگ معمولي در سيستم اطلاعات جغرافيايي، روزهاي گرد و غبار در سطح استان پهنه­بندي گرديد. نقشه پوشش گياهي منطقه، با استفاده از تصاوير سنجنده MODIS در محيط 4.8®ENVI تهيه گرديد. نتايج نشان داد كه تعداد وقوع گرد و غبار با پراكنش پوشش گياهي ارتباط نزديكي دارد و با كاهش پوشش گياهي، بر تعداد وقوع گرد و غبار افزوده مي­شود. نتايج حاكي از آن است كه تعداد وقوع گرد و غبار در سال­هاي اخير نسبت به گذشته افزايش داشته است و سال­هاي 2008 و 2005 به ترتيب داراي بيشترين و كمترين تعداد گرد و غبار در طول دوره مورد مطالعه مي باشند.