ارزيابي پتانسيل مخاطرات سيل سكونت گاه ها در حوضه رودخانه شورگناوه با استفاده از مدل TOPSIS-AHP

خطر سيلاب به همراه ناآگاهي از شرايط فيزيوگرافي، هيدرولوژيكي-ديناميكي رودخانه ها و نداشتن ديدگاه تعادلي، موجب شده تا سكونت­گاه هاي بشري همواره مورد تهديد جاني و مالي قرار گيرند. هدف اين تحقيق، شناسايي سكونت­گاه هاي در معرض خطر سيلاب با به كارگيري مدل تلفيقي تاپسيس است. اساس اين مدل استخراج ايده ال پوينت هاي مثبت و منفي و تعيين فاصله هر يك از معيارها به­منظور تعيين بهترين گزينه مكاني از نظر مخاطرات سيل است. لذا نه لايه موثر در وقوع سيلاب كه در مدل تلفيقي تاپسيس استفاده مي شود در سامانه اطلاعات جغرافيايي (GIS) و با استفاده از نرم افزارArcGIS 10.1 آماده سازي و با استفاده از اين مدل نقشه نهايي پهنه بندي خطر سيلاب تهيه و طبقه بندي شده است. نتايج به­دست آمده با مشاهدات ميداني و نتايج مطالعات قبلي به دقت ارزيابي شد. اين تحقيق نشان داد كه تعداد 30 سكونت­گاه (3696 نفر جمعيت) واقع در بخش شمالي و پايين دست حوزه رودشور به لحاظ قرارگيري در چاله توپوگرافيكي و شكست ناگهاني شيب، در سطح بسيار پرخطر و پرخطر قرار گرفته اند. شاخص Ci براي اين مناطق بين 993/ 0- 528/ 0 به­دست آمده است. گستره اين مناطق (17/ 24 درصد) به اتفاق 12 درصد گستره با خطر متوسط در حوزه رودشور گناوه، نشان از خطرات فراگير سيلاب در اين حوزه دارد. اين تحقيق نشان داد كه مدل تاپسيس قابليت خوبي نيز، جهت تعيين حريم رودخانه دارد. توصيه مي­شود روش تحقيق حاضر و مدل تاپسيس در تعيين عرصه هاي بهينه استقرار سكونت­گاه هاي روستايي در ديگر نقاط كشور اجرا شود.