تنش هاي فرميِ معناساز در روايت هاي تعليمي (مطالعه موردي و فرماليستي بوستان سعدي)

متن، كليتي منسجم از تنش نشانه­هايي است كه بر اساس روابطي چون تقابل و تشابه و... با هم همنشين يا جانشين شده­اند. در اين ميان، متوني كه به قصد تعليم و القاي معني خاصي نوشته شده­اند، از تنش­هاي فرمي معنا­دار و برجسته­اي برخوردارند. حكايت­هاي منظوم تعليمي از جمله اين متون هستند كه نويسنده آن ها تلاش مي­كند تا از برآيند تنش ميان نشانه­هاي فرمي مانند نظم، شعر و روايت، بيشترين بهره معنايي را بگيرد. در اين پژوهش تلاش شده تا با روشي توصيفي- تحليلي و رويكردي فرمالسيتي و از طريق مطالعه موردي بوستان به عنوان يكي از اثرگذارترين متون تعليمي، به تحليل اين نشانه­هاي فرمي پرداخته شود و شيوه معناسازي و تعليمي شدن حكايت­هاي منظوم تعليمي نشان داده شود. تنش نظم و شعر در معناي زباني و فرماليستي آن و برجسته شدن ساحت برونه­اي زبان و در نتيجه پيشبرد بدون درنگ روايت، استفاده از توصيفات روايتگر، چرخش­هاي زماني و دروني كردن زمان، استفاده از فراروايت، مخاطب­محوري و... از مهمترين شگردهاي فرميِ معناساز است كه منجر به تعليمي ­شدن اين اثر و متون مشابه شده است.