گسترش انواع مختلف فرسايش در اثر تغيير ويژگي هاي فيزيكي خاك و نوع كاني هاي رسي در اراضي مارني جنوب استان گيلان

مارن ها تشكيلات زمين شناسي نا مستحكم رسوبي هستند كه نسبت به فرسايش بسيار حساس بوده، ساليانه مقادير زيادي رسوب توليد مي كنند كه باعث كاهش حاصل­ خيزي خاك و ظرفيت مخازن سدها مي شود. عوامل موثر بر فرسايش مارن ها بسيار زياد بوده، داراي فرايند بسيار پيچيده اي است، به­ طوري ­كه تابعي از عوامل خارجي نظير توزيع بارندگي و عوامل داخلي مثل خصوصيات فيزيكي خاك و كاني هاي رس مي باشد. خواص فيزيكي اندازه گيري شده خاك هاي مارني شامل درصد اشباع، سنگريزه سطحي، شن، سيلت، رس، رس ريز، شن ريز، وزن مخصوص ظاهري، ميانگين وزني قطر خاك دانه ها به روش الك خشك، حد رواني، حد خميري، فعاليت و نسبت رس ريز به رس كل مي باشد. علاوه بر اين، چهار نمونه از خاك هاي مارني و يك نمونه از مواد مادري براي آزمايش هاي كاني شناسي آماده سازي شد. مقايسه ميانگين عوامل فيزيكي در انواع مختلف فرسايش با استفاده از آزمون چند دامنه اي دانكن نشان دهنده تغييرات معني دار (0.05> p) درصد رس، رس ريز، درصد اشباع، ميانگين وزني قطر خاك دانه ها، حد رواني و فعاليت خاك در برخي از اشكال فرسايش بود، در حالي كه ساير پارامترها اثر معني داري در شكل و نوع فرسايش نداشتند. علاوه بر اين نتايج تجزيه اشعه ايكس نشان ­دهنده حضور كاني هاي گروه اسمكتايت در اراضي هزاردره اي و آبكندي مي باشد. با توجه به نتايج، مقدار رس و رس ريز، نوع رس به ويژه گروه اسكمتايتي و ميانگين وزني قطر خاك دانه ها، مهمترين عوامل كنترل كننده فرسايش در اين منطقه محسوب مي شوند.