تراوايي اخلاق زيستي اسلامي و اخلاق زيستي سكولار

امروزه در جهان شاهد رشد فزاينده‌ي علوم به‌ويژه علوم زيستي و پزشكي هستيم. الزامات اخلاقي اين توسعه‌ي علمي در حال حاضر در جهان اسلام بدون توجّه و تمركز كافي بر جنبه‌هاي بومي و اسلامي مدّ نظر قرار مي‌گيرد و حتي نهادهاي بين‌المللي به لزوم پرداختن به جنبه‌هاي مذهبي گفتمان اخلاق زيستي در كشورهاي اسلامي به درستي آگاه نيستند. از سوي ديگر معرفي يك نظريه‌ي اخلاقي جامع پيرامون موضوع اخلاق زيستي مستلزم تأملي دقيق و عميق در مباني جهان‌بينانه و فلسفي است. يكي از راهكارهاي مناسب براي ورود به اين بحث كه در اين مقاله به آن پرداخته شده است؛ مطالعه‌ي تطبيقي مباني جهان‌بينانه و فرااخلاقي بين اخلاق زيستي اسلامي و اخلاق زيستي سكولار است. از اين‌رو نگارندگان مي‌كوشند به تفاوت‌هاي موجود در جهان‌بيني اين دو نگره‌ي اخلاقي بپردازند از جمله: تفاوت در اعتقاد به منشأ و خالق هستي، تفاوت در نگرش به كلّيت هستي و تفاوت در نگاه به عالم مادّي و قوانين حاكم بر آن و سپس به تفاوت‌هاي انسان‌شناسانه‌ي اين دو نگره اخلاقي اشاره كنند كه تفاوت در نگرش به خلقت انسان، تفاوت در نگرش به ابعاد وجودي انسان و زندگي پس از مرگ از جمله آنهاست و نهايتاً به تفاوت‌هاي فرااخلاقي در اخلاق زيستي اسلامي و سكولار از جمله تفاوت در وجودشناسي اخلاقي، تفاوت در معرفت‌شناسي اخلاقي و تفاوت در دلالت‌شناسي اخلاقي اشاره نمايند. پاره‌اي از شباهت‌هاي نگره‌ي اسلامي و نگاه سكولار به اخلاق زيستي كه عمدتاً شباهت‌هاي هنجاري هستند نيز از ديگر نكاتي است كه نگارندگان به مطالعه‌ي آن پرداخته‌اند.در نتيجه‌ مي‌توان به پذيرش تفاوت‌ها و شباهت‌ها به ‌عنوان يك واقعيّت موجود، براي آغاز يك گفتگوي سازنده‌ي دوجانبه و معرفي مباني اخلاق زيستي اسلامي اشاره كرد.