تحليلي بر ناهمگوني فضايي در نواحي شهري با تاكيد بر نقش بافت ها و سكونتگاه هاي نابسامان (نمونه موردي: شهر مهاباد)

بحث نابرابري و عدالت اجتماعي ميان جوامع، از ديرباز مورد توجه علوم انساني و اجتماعي و مكاتب مختلف فكري بوده است. آنچه كه بايد مورد توجه برنامه ريزان شهري قرار گيرد سنجش ميزان و ابعاد مختلف نابرابري هاي فضايي، جهت جلوگيري يا كاهش شكاف و گسستگي بين محلات و نواحي شهري است. بر اين اساس تحقيق حاضر با روش توصيفي تحليلي و با هدف سنجش و تحليل نابرابري فضايي بين نواحي شهري مهاباد با تاكيد بر نقش بافت ها و سكونتگاه هاي نابسامان در ايجاد ساختار ناهمگون فضايي شهري انجام شده است. در اين پژوهش با به كارگيري شاخص هاي جمعيتي- اجتماعي، اقتصادي و كالبدي و همچنين مدل تاپسيس و مدل تحليل خوشه اي به رتبه بندي و سطح بندي نواحي شهري مهاباد در سال 1393 پرداخته شده است. يافته ها و نتايج نشان از عدم توسعه يافتگي مطلوب شهر مهاباد دارد. البته اين توسعه نيافتگي، تنها مختص بافت ها و سكونتگاه هاي نابسامان موجود شهر نيست. همچنين مشخص شد، نه تنها منابع و خدمات براساس ميزان جمعيت توزيع نشده اند بلكه عكس اين حالت نيز صادق است. با توجه به شكاف عميق موجود بين نواحي شهري در شاخص كالبدي مي توان گفت عامل مساله ساز و داراي اولويت در ناهمگوني ساختار فضايي شهر مهاباد، عامل كالبدي و در راس آنها تاسيسات و خدمات شهري است كه ريشه اين ضعف در نحوه تدوين و تحقق طرح هاي توسعه شهري مي باشد.