مقايسه وضعيت مراتع داراي طرح با مراتع فاقد طرح (مطالعه موردي: منطقه زرنديه، استان مركزي)

با توجه به وسعت و اهميت مراتع كشور و نقش آن در حفظ آب و خاك، توليد علوفه و ساير خدمات زيست محيطي و وجود شواهد دال بر تخريب اين منبع خدادادي، لازم است اقداماتي در جهت جلوگيري از تخريب و همچنين بهبود وضعيت آن انجام شود. يكي از مهمترين اين اقدامات تهيه و اجراي طرح هاي مرتع داري مي باشد. از اين رو به دست آوردن اطلاعاتي مبني بر اينكه طرح هاي اجرا شده تا چه حد در جلوگيري از تخريب و بهبود وضعيت مراتع نقش داشته اند، ضروري بنظر مي رسد. در اين تحقيق، مراتع قشلاقي داراي طرح و فاقد طرح در منطقه زرنديه مورد بررسي قرار گرفتند. بدين منظور، 16 مرتع داراي طرح و 14 مرتع فاقد طرح براي مقايسه بنحوي انتخاب شدند كه تمام حالت هاي مديريتي (انفرادي، مشاعي با سطوح متفاوت مرتع) در مراتع داراي طرح و فاقد طرح لحاظ شده و از نظر شرايط اقليمي نيز تا حد امكان مشابه باشند. از اين رو، همه مراتع از منطقه مامونيه زرنديه كه داراي آب و هواي گرم و خشك است، انتخاب شدند. پس از محاسبه، تعداد 60 پلات در اندازه 2 مترمربع در نظر گرفته شد. در هر تيپ گياهي، منطقه اي به عنوان منطقه معرف شناسايي شد و فاكتورهاي پوشش تاجي، توليد، تراكم، لاشبرگ، غناي گونه اي، وضعيت و گرايش در زمان آمادگي مرتع مورد اندازه گيري و ارزيابي قرار گرفتند. تجزيه و تحليل آماري داده هاي بدست آمده با استفاده از آزمونt انجام شد. براساس نتايج بدست آمده اختلاف معني داري بين مراتع داراي طرح و بدون طرح در بيشتر فاكتورهاي مورد ارزيابي مشاهده شد. نتيجه كلي اين تحقيق نشان داد كه مراتع داراي طرح نسبت به مراتع بدون طرح از وضعيت بهتري برخوردار بودند.