بررسي تحليلي مهدي باوري در يان كيسانيان موعودگرا از وفات ابوهاشم (م 98) تا انقراض نهايي

«كيسانيه» يكي از نخستين فرقه هايي است كه با ادعاي امامت و مهدويت محمد بن حنفيه از بدنه اصلي شيعه خارج شد. مهدي باوري در ميان كيسانيان را با وفات ابوهاشم (پسر ابن حنفيه) در دو گروه موعودگرا و غالي مي توان پي گرفت؛ بدين معنا كه گروهي از كيسانيه، با وفادار ماندن به خاندان محمد بن حنفيه و اعتقاد به مهدويت او و جداسازي خود از غاليان؛ به حيات خويش در سده دوم ادامه دادند. نويسنده تلاش كرده است با استفاده از منابع تاريخي، فرقه شناختي، كلامي و حديثي و بهره مندي از تجزيه و تحليل اطلاعات به دست آمده از مصادر متقدم؛ تصويري روشن از مهدي باوري كيسانيه موعودگرا، در زمانه اي بنماياند كه آنان با چالشي هايي چون فقدان رهبران قدرتمند، قدرت گيري جريان هاي رقيب و طولاني شدن غيبت محمد بن حنفيه درگير بودند كه اين رويكرد، در نهايت به كاهش شديد هواداران، در اواخر قرن دوم و شايد اوايل قرن سوم و به نابودي آن ها منجر شد.