مكان يابي ژن هاي كنترل كننده سرعت و درصد جوانه زني در آفتابگردان تحت شرايط تنش شوري

تنش شوري از جمله عوامل محدود كننده رشد گياهان مي­باشد. به منظور بررسي تأثير سطوح مختلف شوري بر صفات درصد و سرعت جوانه ­زني بذور آفتابگردان و تعيين مكان ژن­هاي كنترل­ كننده صفات مذكور در ژنوم آفتابگردان، مطالعه ­اي در قالب آزمايش فاكتوريل بر پايه طرح كاملاً تصادفي با سه تكرار در گروه اصلاح و بيوتكنولوژي گياهي دانشگاه اروميه به اجرا در آمد. عامل اول شامل 70 رگه درون­زاد نوتركيب آفتابگردان حاصل از تلاقي PAC2 (به عنوان والد مادري) و RHA266 (به عنوان والد پدري) به همراه والدين و عامل دوم سطوح مختلف تنش شوري شامل صفر، 2، 4، 6 و 8 دسي­زيمنس­بر­متر بودند. نتايج تجزيه واريانس نشان داد كه بين سطوح مختلف شوري و رگه­ هاي خالص و براي هر دو صفت مورد مطالعه تفاوت معني دار در سطح احتمال يك درصد وجود دارد و اثر متقابل رگه و شوري نيز معني­دار است. وراثت­ پذيري براي درصد جوانه­ زني 14 درصد و براي سرعت جوانه ­زني 20 درصد برآورد شد. مكان­يابي ژن­ها با استفاده از نقشه پيوستگي شامل 221 نشانگر SSR/SNP با متوسط فاصله 7/44 سانتي­ مورگان بين نشانگرها انجام گرفت. در سطوح مختلف تنش شوري، براي صفت درصد جوانه ­زني QTL 12 و براي صفت سرعت جوانه­ زني 22 QTL شناسايي شد. درصد تغييرات فنوتيپي توجيه شده توسط QTL­ها براي صفات مورد مطالعه بين 2/04% تا 67/61% متغيير بود. در اين مطالعه، QTLهاي salt2.PG.13.1، salt2.PGS.2.1، salt2.GR.1.1، salt4.GR.9.1، salt6.GR.10.1 و salt8.GR.6.1 داراي بيشترين ضريب تغييرات فنوتيپي مي­باشند. نتايج اين تحقيق بيانگر وجود QTLهاي غير اختصاصي (هم مكان) براي صفات مورد مطالعه است كه اين امر اهميت زيادي در به­ نژادي گياهي داشته و گزينش همزمان چندين صفت را امكان­پذير مي­سازد.