بررسي عوامل مؤثر بر تورم در ايران مبتني بر رويكرد ميانگين‌گيري بيزيني (BMA) و ميانگين‌گيري حداقل مربعات (WALS)

در پژوهش حاضر از روش‌هاي متوسط‌ گيري مدل بيزيني (BMA) و متوسط‌ گيري حداقل مربعات (WALS)، جهت بررسي نحوه اثرگذاري 10 متغير توضيحي بر تورم طي دوره زماني 93-1353 استفاده شد. همچنين با استفاده از برنامه Vselect مدل بهينه براي هر تعداد متغير توضيحي شناسايي گشت. نتايج حاصله نشان داد كه متغير رشد شاخص قيمت كالاهاي وارداتي با احتمال 100 درصد تاثير مثبت و حتمي بر تورم در اقتصاد ايران دارد. در رتبه‌بندي اين 10 عامل كه بر اساس احتمال حضور آنها در مدل‌ به‌دست آمد، متغيرهاي رشد شاخص قيمت كالاهاي وارداتي، وقفه رشد نقدينگي و رشد توليد ناخالص داخلي غيرنفتي به‌ترتيب رتبه اول تا سوم را به خود اختصاص دادند. همچنين نتايج حاصل از برنامه Vselect نشان داد كه بهينه‌ترين مدل در ميان مدل‌هايي كه فقط يك متغير توضيحي دارند، مدلي است كه شامل متغير رشد شاخص قيمت كالاهاي وارداتي است. اما در رابطه با انتخاب بهترين تعداد متغيرهاي توضيحي براي مدل، بر اساس معيار‌هاي اطلاعاتي BICا، AICc و Mallows’sCp (در شرايطي كه كوچكترين مقدار آن انتخاب شود) مدلي با 3 متغير توضيحي شامل متغيرهاي رشد شاخص قيمت كالاهاي وارداتي، رشد نقدينگي در دوره قبل و رشد توليد ناخالص داخلي غيرنفتي به‌دست آمد.