تعيين سطح مورد نياز استحصال آب باران براي آبياري تكميلي گندم و جو ؛ مطالعه موردي استان مازندران-ريگ چشمه

استحصال آب باران روشي كار آمد براي بهبود بهره‏برداري از منابع آب سطحي در مناطق مختلف است. از آنجا كه سطوح غير قابل نفود داراي توان استحصال قابل توجه نزولات جوي مي باشند، طراحي و برنامه‏ريزي به منظور جمع‌آوري نزولات جوي از راهكارهاي سازگاري با كم آبي در اكثر مناطق مي‏باشد. در اين تحقيق، امكان‏ استحصال آب باران براي آبياري تكميلي گياهان گندم و جو در يك دوره‏ي كشت (دهه سوم آبان تا دهه دوم خرداد) در استان مازندران، جنوب شهرستان ساري در روستاي ريگ چشمه مورد بررسي قرار گرفت. متوسط نياز آبي سالانه گياه گندم و جو توسط نرم افزار NETWAT، به ترتيب 271 و 230 ميلي متر محاسبه شد. براي محاسبه‏ي ميانگين بارندگي از داده‏هاي بارندگي 35 ساله ايستگاه باران‏سنجي ريگ چشمه استفاده گرديد. مقدار تجمعي ميانگين بارش 10 روزه با مقدار تبخير و تعرق تجمعي گياه گندم و جو در دوره مشابه طي دوره‏ي آماري 35 ساله مقايسه شد و نياز ناخالص آبياري باراني بدست آمد. ميزان رواناب از يك سقف پوشش داده ‏شده با ايزوگام به مساحت 250 متر مربع برآورد شد و يك مخزن به ابعاد 8×5×2.5 متر براي ذخيره آب در نظر گرفته شد. نتايج نشان داد در اين محدوده براي آبياري تكميلي گياه گندم و جو با توجه به ميانگين بارندگي 35 ساله و سطح اطمينان 80 درصد، بايد حداقل 15 درصد از مساحت مزرعه را به عنوان سطح عايق براي جمع آوري آب باران در نظر گرفت.